O programie
Program dotyczy tyrozynemii typu 1, w skrócie HT-1 (E70.2). Obejmuje leczenie nityzynonem.
Kto może się zakwalifikować:
- osoby z potwierdzonym rozpoznaniem tyrozynemii typu 1,
- pacjenci zakwalifikowani przez Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich powoływany przez Prezesa NFZ,
- osoby, u których przed rozpoczęciem leczenia wykonano wymagane badania, m.in. badania krwi i moczu, USG jamy brzusznej z oceną wątroby, badanie oczu lampą szczelinową oraz konsultację dietetyczną.
Kwalifikacja do programu i ocena skuteczności leczenia odbywają się co 6 miesięcy na podstawie stanu klinicznego pacjenta. Badania kontrolne wykonuje się co 3–6 miesięcy, a u pacjentów zaraz po rozpoznaniu choroby, zwłaszcza u niemowląt, co miesiąc. Obejmują one m.in. badania krwi i moczu, USG jamy brzusznej, badanie oczu i konsultację dietetyczną. Przy ryzyku raka wątrobowokomórkowego (rodzaju raka wątroby) kontrole są częstsze i obejmują rezonans magnetyczny jamy brzusznej. Leczenie trwa do decyzji zespołu koordynacyjnego lub lekarza prowadzącego o wyłączeniu z programu.
Leczenie kończy się m.in. w razie nadwrażliwości na lek, działań niepożądanych, braku skuteczności, przeszczepienia wątroby lub braku współpracy pacjenta.
Ostateczną decyzję o kwalifikacji podejmuje lekarz w ośrodku realizującym program na podstawie pełnych kryteriów poniżej.
Gdzie się leczyć
Ośrodki w województwie: dolnośląskie (1) · łódzkie (1) · mazowieckie (2) · śląskie (1) · wielkopolskie (1) · zachodniopomorskie (1)
- ul. Medyków 16, 40-752 Katowicebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Rzgowska 281/289, 93-338 Łódźbrak oczekujących · stan na październik 2026
- Szpital Kliniczny im. Karola Jonschera Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniuul. Szpitalna 27/33, 60-572 Poznań-Jeżycebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Unii Lubelskiej 1, 71-252 Szczecinbrak oczekujących · stan na wrzesień 2026
- ul. Marcina Kasprzaka 17 a, 01-211 Warszawa1 osoba oczekuje w 1 z 2 miejsc, średnio 23 dni · stan na październik 2026
- al. Eja Dzieci Polskich 20, 04-730 Warszawabrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Borowska 213, 50-556 Wrocławbrak oczekujących · stan na październik 2026
Kolejki: Narodowy Fundusz Zdrowia, Terminy leczenia (api.nfz.gov.pl); liczby podaje świadczeniodawca, miesiąc aktualizacji przy każdej pozycji. Na liście podajemy kolejkę dla przypadków stabilnych; przypadki pilne są na stronie ośrodka. Liczba oczekujących nie przesądza o terminie przyjęcia – o kwalifikacji i terminie decyduje ośrodek.
Leki w programie
Dla pacjenta w programie są bezpłatne. Który lek zastosować, decyduje lekarz.
„Streszczenie EMA” to opis leku dla pacjentów po polsku od Europejskiej Agencji Leków (PDF). Obejmuje wszystkie wskazania z rejestracji w UE – zakres w programie może być węższy.
| Substancja czynna | Leki (nazwy handlowe) |
|---|---|
| Nityzyna | Orfadin (streszczenie EMA) |
Najczęstsze pytania o program B.76
Kto może być leczony w programie lekowym B.76?
Program B.76 jest przeznaczony dla osób z rozpoznaniem: zaburzenia przemian tyrozyny (E70.2), które spełniają kryteria kwalifikacji z obwieszczenia Ministra Zdrowia. O kwalifikacji decyduje lekarz w ośrodku realizującym program.
Jakie leki są refundowane w programie B.76?
W programie B.76 stosuje się: nityzyna. Dla pacjenta leki są bezpłatne, a o wyborze leku decyduje lekarz.
Gdzie jest realizowany program B.76?
Program B.76 realizuje 7 ośrodków w 6 województwach, m.in. w miejscowościach: Warszawa, Katowice, Łódź, Poznań-Jeżyce, Szczecin, Wrocław. Lista ośrodków z adresami jest na tej stronie (według danych NFZ). Przez programylekowe.pl możesz się bezpłatnie zgłosić do programu.
Ile kosztuje leczenie w programie B.76?
Leczenie i leki w programie lekowym są dla pacjenta bezpłatne – finansuje je NFZ.
Od kiedy obowiązuje ta wersja programu B.76?
Treść programu na tej stronie pochodzi z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 i nie zmieniła się w kolejnych obwieszczeniach – jest aktualna w wykazie obowiązującym od 1 października 2026. Ministerstwo Zdrowia aktualizuje wykaz programów lekowych kilka razy w roku – stronę aktualizujemy po każdym nowym obwieszczeniu.
Pełna treść programu
Oficjalny tekst z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 (źródło). Numery punktów jak w dokumencie.
Kryteria kwalifikacjiKto może być leczony w programie – spełnienie kryteriów ocenia lekarz w ośrodku.
Do programu kwalifikowani są pacjenci z potwierdzonym rozpoznaniem tyrozynemii typu 1 (HT-1).
Jakie leczenie obejmuje programWstęp programu z obwieszczenia.
Kwalifikacji chorych do terapii dokonuje Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich powoływany przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Kwalifikacja do programu oraz weryfikacja skuteczności leczenia odbywa się co 6 miesięcy w oparciu o ocenę stanu klinicznego świadczeniobiorcy oraz ocenę efektywności zastosowanej terapii.
Kryteria wyłączeniaKiedy leczenie w programie się kończy (np. brak skuteczności, przeciwwskazania).
1)wystąpienie nadwrażliwości na nityzynon lub substancję pomocniczą;
2)wystąpienie działań niepożądanych w trakcie stosowania nityzynonu;
3)brak skuteczności leczenia;
4)przeszczepienie wątroby;
5)inne przeciwskazania określone w Charakterystyce Produktu Leczniczego;
6)brak współpracy pacjenta przy realizacji programu.
Określenie czasu leczenia w programieJak długo trwa leczenie i kiedy lekarz ocenia jego skuteczność.
Leczenie trwa do czasu podjęcia przez Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich lub lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.
DawkowanieJak podaje się leki i kiedy lekarz może zmienić dawkę.
Dawkowanie oraz kryteria i sposób modyfikacji dawkowania prowadzone są zgodnie z Charakterystyką Produktu Leczniczego.
Badania i monitorowanie leczeniaJakie badania wykonuje się przy kwalifikacji i w trakcie leczenia.
Badania przy kwalifikacji do leczenia
1)oznaczenie profilu kwasów organicznych w moczu metodą chromatografii gazowej sprzężonej ze spektrometrią masową (GC/MS) na obecność bursztynyloacetonu;
2)oznaczenie bursztynyloacetonu w „suchej” kropli krwi metodą tandemowej spektrometrii mas;
3)oznaczenie poziomu alfa-fetoproteiny
4)oznaczenie ilościowe stężenia aminokwasów w osoczu;
5)morfologia krwi, z płytkami krwi;
6)AlAT, AspAT;
7)bilirubina całkowita i frakcje;
8)fosfataza alkaliczna;
9)GGTP;
10)INR;
11)czas protrombinowy;
12)APPT;
13)białko całkowite, albuminy we krwi;
14)gazometria;
15)sód, potas, chlorki we krwi;
16)wapń, fosfor we krwi i moczu;
17)mocznik, kreatynina we krwi;
18)kwas moczowy we krwi i moczu;
19)kreatynina w moczu;
20)USG jamy brzusznej, z oceną wątroby;
21)badanie oczu z użyciem lampy szczelinowej;
22)konsultacja dietetyczna.
Monitorowanie leczenia
Monitorowanie terapii należy przeprowadzać co 3-6 miesięcy. U pacjentów zaraz po rozpoznaniu tyrozynemii typu 1 (zwłaszcza niemowląt) monitorowanie leczenia przeprowadzane jest co miesiąc. W ramach monitorowania leczenia wykonywane są następujące badania:
1)oznaczenie bursztynyloacetonu w „suchej” kropli krwi metodą tandemowej spektrometrii mas;
2)oznaczenie poziomu alfa-fetoproteiny;
3)oznaczenie ilościowe stężenia aminokwasów w osoczu;
4)morfologia krwi, z płytkami krwi;
5)AlAT, AspAT;
6)bilirubina całkowita i frakcje;
7)fosfataza alkaliczna;
8)GGTP;
9)INR;
10)czas protrombinowy;
11)APPT;
12)białko całkowite, albuminy we krwi;
13)gazometria;
14)sód, potas, chlorki we krwi;
15)wapń, fosfor we krwi i moczu;
16)mocznik, kreatynina we krwi;
17)kwas moczowy we krwi i moczu;
18)kreatynina w moczu;
19)USG jamy brzusznej, z oceną wątroby;
20)badanie oczu z użyciem lampy szczelinowej;
21)konsultacja dietetyczna.
W przypadku wystąpienia ryzyka raka wątrobowokomórkowego konieczne jest częstsze monitorowanie wraz z wykonaniem rezonansu magnetycznego jamy brzusznej.
Monitorowanie programu
1)gromadzenie w dokumentacji medycznej pacjenta danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;
2)uzupełnianie danych zawartych w rejestrze (SMPT) dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ, z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia;
3)przekazywanie informacji sprawozdawczo – rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia.
Zgłoś się do programu B.76
Zostaw dane kontaktowe – odpowiemy e-mailem. Udział w programie jest bezpłatny.