programylekowe.pl

Informator o programach lekowych NFZ

SzukajDobierz program

B.18 Leczenie przedwczesnego dojrzewania płciowego u dzieci lub zagrażającej patologicznej niskorosłości na skutek szybko postępującego dojrzewania płciowego

Inna postać nadczynności przysadki (E22.8); zaburzenia pokwitania, nieokreślone (E30.9) · endokrynologia

Wersja programu z obwieszczenia Ministra Zdrowia z · aktualna w wykazie od · ośrodki według danych NFZ

Czy to program dla mnie?

Dla kogo
Dla osób z rozpoznaniem:
  • inna postać nadczynności przysadki (E22.8)
  • zaburzenia pokwitania, nieokreślone (E30.9)
Spełnienie kryteriów programu ocenia lekarz w ośrodku.
Koszt
Bezpłatnie. Leczenie i leki w programie finansuje NFZ.
Leki
  • analogi gonadoliberyny
Szczegóły leków
Gdzie
20 ośrodków w 15 województwach
Pacjenci
1 164 w 2025 r. (dane NFZ, pobrane ), liczby w kolejnych latach

O programie

Program dotyczy dzieci z przedwczesnym dojrzewaniem płciowym albo z zagrożeniem bardzo niskim wzrostem z powodu szybko postępującego dojrzewania (ICD-10: E22.8, E30.9). Obejmuje leczenie analogami gonadoliberyny, np. triptoreliną.

Kto może się zakwalifikować:

  • dzieci z przedwczesnym dojrzewaniem płciowym typu ośrodkowego;
  • objawy dojrzewania pojawiły się u dziewczynki przed 8. rokiem życia lub u chłopca przed 10. rokiem życia;
  • rozpoznanie ustalono na podstawie badań laboratoryjnych, obrazowych i badania lekarskiego;
  • albo dzieci z wczesnym dojrzewaniem płciowym, u których wiek kostny jest znacznie przyspieszony, a przewidywany wzrost docelowy jest niski.

Triptorelinę podaje się zwykle domięśniowo co 28 dni, w dawce zależnej od masy ciała dziecka. Po 3 miesiącach od rozpoczęcia leczenia lub po zmianie dawki oznacza się hormony LH i FSH oraz ocenia cechy dojrzewania, a co 12 miesięcy wykonuje się zdjęcie RTG ręki w celu oceny wieku kostnego. Leczenie trwa do decyzji lekarza prowadzącego o zakończeniu.

Leczenie kończy się m.in. po osiągnięciu przez dziecko wieku właściwego dla dojrzewania, gdy wiek kostny przekroczy 13 lat lub gdy tempo wzrastania spadnie poniżej 4 cm na rok.

Ostateczną decyzję o kwalifikacji podejmuje lekarz w ośrodku realizującym program na podstawie pełnych kryteriów poniżej.

Gdzie się leczyć

Ośrodki w województwie: dolnośląskie (1) · kujawsko-pomorskie (2) · lubelskie (1) · łódzkie (1) · małopolskie (1) · mazowieckie (4) · opolskie (1) · podkarpackie (1) · podlaskie (1) · pomorskie (1) · śląskie (2) · świętokrzyskie (1) · warmińsko-mazurskie (1) · wielkopolskie (1) · zachodniopomorskie (1)

Pokaż pozostałe 12 ośrodków

Kolejki: Narodowy Fundusz Zdrowia, Terminy leczenia (api.nfz.gov.pl); liczby podaje świadczeniodawca, miesiąc aktualizacji przy każdej pozycji. Na liście podajemy kolejkę dla przypadków stabilnych; przypadki pilne są na stronie ośrodka. Liczba oczekujących nie przesądza o terminie przyjęcia. O kwalifikacji i terminie decyduje ośrodek.

Leki w programie

Dla pacjenta w programie są bezpłatne. Który lek zastosować, decyduje lekarz.

Substancja czynnaLeki (nazwy handlowe)
Analogi gonadoliberynyDiphereline SR 3

Najczęstsze pytania o program B.18

Kto może być leczony w programie lekowym B.18?

Program B.18 jest przeznaczony dla osób z rozpoznaniem: inna postać nadczynności przysadki (E22.8); zaburzenia pokwitania, nieokreślone (E30.9), które spełniają kryteria kwalifikacji z obwieszczenia Ministra Zdrowia. O kwalifikacji decyduje lekarz w ośrodku realizującym program.

Jakie leki są refundowane w programie B.18?

W programie B.18 stosuje się: analogi gonadoliberyny. Dla pacjenta leki są bezpłatne, a o wyborze leku decyduje lekarz.

Gdzie jest realizowany program B.18?

Program B.18 realizuje 20 ośrodków w 15 województwach, m.in. w miejscowościach: Warszawa, Białystok, Bydgoszcz, Dziekanów Leśny, Gdańsk, Katowice. Lista ośrodków z adresami jest na tej stronie (według danych NFZ). Przez programylekowe.pl możesz się bezpłatnie zgłosić do programu.

Ile kosztuje leczenie w programie B.18?

Leczenie i leki w programie lekowym są dla pacjenta bezpłatne. Finansuje je NFZ.

Od kiedy obowiązuje ta wersja programu B.18?

Treść programu na tej stronie pochodzi z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 i nie zmieniła się w kolejnych obwieszczeniach; jest aktualna w wykazie obowiązującym od 1 października 2026. Ministerstwo Zdrowia aktualizuje wykaz programów lekowych kilka razy w roku, a stronę aktualizujemy po każdym nowym obwieszczeniu.

Pełna treść programu

Oficjalny tekst z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 (źródło). Numery punktów jak w dokumencie.

Kryteria kwalifikacjiKto może być leczony w programie. Spełnienie kryteriów ocenia lekarz w ośrodku.

1)przedwczesne dojrzewanie płciowe typu ośrodkowego u dzieci (objawy dojrzewania płciowego u dziewcząt poniżej 8 roku życia, u chłopców poniżej 10 roku życia) ustalone na podstawie badań laboratoryjnych i obrazowych oraz badania klinicznego;

2)wczesne dojrzewanie płciowe z dużą akceleracją wieku kostnego i niskim przewidywanym wzrostem docelowym.

Kryteria wyłączeniaKiedy leczenie w programie się kończy (np. brak skuteczności, przeciwwskazania).

1)osiągnięcie przez świadczeniobiorcę wieku chronologicznego właściwego dla wystąpienia cech dojrzewania płciowego;

2)stwierdzenie wieku kostnego: powyżej 13 lat;

3)zmniejszenie tempa wzrastania poniżej dolnej granicy normy dla okresu prepubertalnego (4 cm na rok).

Określenie czasu leczenia w programieJak długo trwa leczenie i kiedy lekarz ocenia jego skuteczność.

Leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu.

DawkowanieJak podaje się leki i kiedy lekarz może zmienić dawkę.

U dzieci o masie ciała mniejszej niż 20 kg zazwyczaj podaje się domięśniowo połowę zawartości ampułki 3,75 mg co 28 dni. U dzieci o masie ciała przekraczającej 20 kg zazwyczaj podaje się zawartość

1 ampułki 3,75 mg co 28 dni.

Badania i monitorowanie leczeniaJakie badania wykonuje się przy kwalifikacji i w trakcie leczenia.

Badania przy kwalifikacji

1)stężenie β-gonadotropiny kosmówkowej (β-HCG);

2)stężenie estradiolu;

3)stężenie siarczanu dehydroepiandrosteronu;

4)stężenie 17-hydroksyprogesteronu;

5)stężenie testosteronu;

6)test stymulacji wydzielania LH i FSH;

7)stężenie luteotropiny;

8)stężenie folikulotropiny;

9)stężenie prolaktyny;

10)profil steroidów w moczu (w zależności od potrzeb);

11)RTG śródręcza ręki niedominującej, z przynasadami kości przedramienia, celem oceny wieku kostnego;

12)USG miednicy małej i nadnerczy;

13)badanie tomografii komputerowej lub rezonans magnetyczny głowy (układu podwzgórzowo-przysadkowego) w celu wykluczenia guza wewnątrzczaszkowego;

14)pomiar wysokości i masy ciała, należy określić dotychczasowy przebieg wzrastania, dokonać oceny wzrostu rodziców, obliczyć wzrost docelowy dziecka;

15)należy ocenić obecność cech płciowych i stadium dojrzewania płciowego według skali Tannera-Marschalla.

Monitorowanie leczenia

Po 3 miesiącach od rozpoczęcia leczenia lub po zmianie dawkowania:

1)LH;

2)FSH;

3)ocenić występowanie cech płciowych według kryteriów Tannera-Marschalla.

Co 12 miesięcy należy wykonać RTG śródręcza, z przynasadami kości przedramienia, celem oceny wieku kostnego.

Monitorowanie programu

1)gromadzenie w dokumentacji medycznej pacjenta danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;

2)uzupełnienie danych zawartych w rejestrze (SMPT) dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ, z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia;

3)przekazywanie informacji sprawozdawczo-rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

Zgłoś się do programu B.18

Zostaw dane kontaktowe, odpowiemy e-mailem. Udział w programie jest bezpłatny.

Twoje dane

Żeby nasz doradca wiedział, do kogo się odezwać.

Płeć (wymagane)
Kontakt

Odpowiemy e-mailem.

np. jan.kowalski@poczta.pl
np. 601 234 567
Zgody
Pokaż zgody (4)
Zgoda jest dobrowolna. Bez niej też przyjmiemy Twoje zgłoszenie.

Jesteś lekarzem?

Zgłoś pacjenta do programu B.18.

Mam konto, zgłoś błyskawicznieZgłoś bez konta

Program B.18 bezpłatnieZgłoś się