programylekowe.pl

Informator o programach lekowych NFZ

SzukajDobierz program

B.143 Leczenie kwasem kargluminowym chorych z acyduriami organicznymi: propionową, metylomalonową i izowalerianową

Inne zaburzenia przemian aminokwasów o rozgałęzionych łańcuchach (E71.1) · choroby rzadkie

Wersja programu z obwieszczenia Ministra Zdrowia z · aktualna w wykazie od · ośrodki według danych NFZ

Czy to program dla mnie?

Dla kogo
Dla osób z rozpoznaniem:
  • inne zaburzenia przemian aminokwasów o rozgałęzionych łańcuchach (E71.1)
Spełnienie kryteriów programu ocenia lekarz w ośrodku.
Koszt
Bezpłatnie. Leczenie i leki w programie finansuje NFZ.
Leki
  • kwas kargluminowy
Szczegóły leków
Gdzie
8 ośrodków w 7 województwach
Pacjenci
13 w 2025 r. (dane NFZ, pobrane ), liczby w kolejnych latach

O programie

Program dotyczy osób z hiperamonemią, czyli podwyższonym stężeniem amoniaku we krwi, występującą w przebiegu acydurii propionowej, metylomalonowej lub izowalerianowej (E71.1). Obejmuje leczenie kwasem kargluminowym.

Kto może się zakwalifikować:

O kwalifikacji decyduje Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich.

  • osoby ze stężeniem amoniaku powyżej 90 μmol/l (dzieci) lub powyżej 50 μmol/l (dorośli),
  • hiperamonemia występuje w przebiegu acydurii propionowej, metylomalonowej lub izowalerianowej,
  • choroba rozpoznana na podstawie badania profilu kwasów organicznych w moczu i profilu acylokarnityn we krwi,
  • także osoby leczone wcześniej w ramach innego sposobu finansowania, jeśli w chwili rozpoczęcia leczenia spełniały kryteria programu.

Skuteczność leczenia jest weryfikowana co 6 miesięcy. Co najmniej raz na 180 dni ocenia się stan pacjenta, m.in. stężenie amoniaku, gazometrię, aminokwasy, morfologię krwi, enzymy wątrobowe i EKG, a także zleca konsultacje neurologa i dietetyka. Tabletki miesza się z wodą do powstania zawiesiny, którą się połyka lub podaje przez zgłębnik nosowo-żołądkowy.

Leczenie kończy się m.in. przy braku skuteczności, nadwrażliwości na lek, ciąży lub karmieniu piersią albo braku współpracy pacjenta.

Ostateczną decyzję o kwalifikacji podejmuje lekarz w ośrodku realizującym program na podstawie pełnych kryteriów poniżej.

Gdzie się leczyć

Ośrodki w województwie: dolnośląskie (1) · kujawsko-pomorskie (1) · łódzkie (1) · małopolskie (1) · mazowieckie (2) · pomorskie (1) · wielkopolskie (1)

Kolejki: Narodowy Fundusz Zdrowia, Terminy leczenia (api.nfz.gov.pl); liczby podaje świadczeniodawca, miesiąc aktualizacji przy każdej pozycji. Na liście podajemy kolejkę dla przypadków stabilnych; przypadki pilne są na stronie ośrodka. Liczba oczekujących nie przesądza o terminie przyjęcia. O kwalifikacji i terminie decyduje ośrodek.

Leki w programie

Dla pacjenta w programie są bezpłatne. Który lek zastosować, decyduje lekarz.

„Streszczenie EMA” to opis leku dla pacjentów po polsku od Europejskiej Agencji Leków (PDF). Obejmuje wszystkie wskazania z rejestracji w UE. Zakres w programie może być węższy.

Najczęstsze pytania o program B.143

Kto może być leczony w programie lekowym B.143?

Program B.143 jest przeznaczony dla osób z rozpoznaniem: inne zaburzenia przemian aminokwasów o rozgałęzionych łańcuchach (E71.1), które spełniają kryteria kwalifikacji z obwieszczenia Ministra Zdrowia. O kwalifikacji decyduje lekarz w ośrodku realizującym program.

Jakie leki są refundowane w programie B.143?

W programie B.143 stosuje się: kwas kargluminowy. Dla pacjenta leki są bezpłatne, a o wyborze leku decyduje lekarz.

Gdzie jest realizowany program B.143?

Program B.143 realizuje 8 ośrodków w 7 województwach, m.in. w miejscowościach: Warszawa, Bydgoszcz, Gdańsk, Kraków, Łódź, Poznań-Jeżyce. Lista ośrodków z adresami jest na tej stronie (według danych NFZ). Przez programylekowe.pl możesz się bezpłatnie zgłosić do programu.

Ile kosztuje leczenie w programie B.143?

Leczenie i leki w programie lekowym są dla pacjenta bezpłatne. Finansuje je NFZ.

Od kiedy obowiązuje ta wersja programu B.143?

Treść programu na tej stronie pochodzi z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 i nie zmieniła się w kolejnych obwieszczeniach; jest aktualna w wykazie obowiązującym od 1 października 2026. Ministerstwo Zdrowia aktualizuje wykaz programów lekowych kilka razy w roku, a stronę aktualizujemy po każdym nowym obwieszczeniu.

Pełna treść programu

Oficjalny tekst z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 (źródło). Numery punktów jak w dokumencie.

Kryteria kwalifikacjiKto może być leczony w programie. Spełnienie kryteriów ocenia lekarz w ośrodku.

1)hiperamonemia rozpoznana przy stężeniu amoniaku:

a)>90 μmol/l u dzieci,

b)>50 μmol/l u dorosłych,

w przebiegu acydurii propionowej, metylomalonowej oraz izowalerianowej zdiagnozowanej na podstawie analizy profilu kwasów organicznych w moczu metodą GC/MS i profilu acylokarnityn we krwi metodą tandem MS.

Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są również pacjenci, którzy byli leczeni w ramach innego sposobu finansowania terapii, pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego.

Jakie leczenie obejmuje programWstęp programu z obwieszczenia.

Kwalifikacji pacjentów do terapii dokonuje Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich powoływany przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Kwalifikacja do programu oraz weryfikacja skuteczności leczenia co 6 miesięcy odbywa się w oparciu o ocenę stanu klinicznego świadczeniobiorcy oraz ocenę efektywności zastosowanej terapii.

Kryteria wyłączeniaKiedy leczenie w programie się kończy (np. brak skuteczności, przeciwwskazania).

1)stwierdzenie braku skuteczności leczenia - weryfikacji skuteczności leczenia dokonuje co 6 miesięcy Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich, na podstawie nadesłanej karty monitorowania terapii;

2)wystąpienie nadwrażliwości na kwas kargluminowy lub którykolwiek z pozostałych składników leku;

3)ciąża lub karmienie piersią;

4)brak współpracy pacjenta przy realizacji programu.

Określenie czasu leczenia w programieJak długo trwa leczenie i kiedy lekarz ocenia jego skuteczność.

Leczenie trwa do czasu podjęcia przez Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich lub lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.

DawkowanieJak podaje się leki i kiedy lekarz może zmienić dawkę.

Początkowa dawka dobowa powinna wynosić 100 mg/kg, w razie potrzeby do 250 mg/kg.

Następnie dawkę należy dostosować indywidualnie tak, aby utrzymać prawidłowe stężenie amoniaku w osoczu wg zasad opisanych w ChPL.

Do tabletek należy dodać co najmniej 5-10 ml wody, do powstania zawiesiny i połknąć natychmiast lub podać szybko strzykawką przez zgłębnik nosowo-żołądkowy.

Szczegółowe informacje odnośnie dawkowania oraz jego modyfikacji zawarte są w aktualnym na dzień wydania decyzji dokumencie Charakterystyki Produktu Leczniczego (ChPL).

Badania i monitorowanie leczeniaJakie badania wykonuje się przy kwalifikacji i w trakcie leczenia.

Badania przy kwalifikacji

1)szczegółowy wywiad (dotyczący przebiegu klinicznego choroby, zwłaszcza liczby i ciężkości epizodów hiperamonemii, informacji w zakresie leczenia pacjenta kwasem kargluminowym obecnie oraz w przeszłości) oraz opis badania przedmiotowego;

2)stężenie amoniaku w osoczu;

3)ilościowe oznaczenie stężenia aminokwasów (glutamina, izoleucyna, leucyna, walina, glicyna, metionina, treonina) w osoczu/surowicy;

4)morfologia z rozmazem;

5)gazometria krwi;

6)profil kwasów organicznych w moczu metodą GC/MS;

7)profil acylokarnityn w suchej kropli krwi;

8)pomiar parametrów auksologicznych – masy i długości/ wysokości ciała, BMI);

9)aktywność enzymów wątrobowych: ALAT, AspAT, stężenie bilirubiny całkowitej i związanej;

10)ciśnienie tętnicze krwi;

11)EKG;

12)konsultacja neurologiczna;

13)konsultacja dietetyczna;

14)konsultacja psychologiczna.

Monitorowanie leczenia

Co najmniej raz na 180 dni ocena stanu pacjenta oraz skuteczności terapii

1)szczegółowy wywiad (dotyczący przebiegu klinicznego choroby, zwłaszcza liczby i ciężkości epizodów hiperamonemii) oraz opis badania przedmiotowego;

2)stężenie amoniaku w osoczu;

3)gazometria krwi;

4)ilościowe oznaczenie stężenia aminokwasów (glutamina, izoleucyna, leucyna, walina, glicyna, metionina, treonina) w osoczu /surowicy;

5)morfologia z rozmazem;

6)pomiar parametrów auksologicznych – masy i długości/ wysokości ciała, BMI);

7)aktywność enzymów wątrobowych: ALAT, AspAT, stężenie bilirubiny całkowitej i związanej;

8)EKG;

9)konsultacja neurologiczna;

10)konsultacja dietetyczna;

11)konsultacja psychologiczna w zależności od potrzeb;

12)badanie EEG, MRI OUN (w uzasadnionych przypadkach).

Weryfikacja skuteczności leczenia odbywa się w oparciu o w/w kryteria oraz ocenę stanu klinicznego pacjenta dokonywaną przez Zespół Koordynacyjny.

Dane gromadzone są w SMPT i analizowane przez Zespół Koordynacyjny, który podsumowuje wyniki leczenia w programie lekowym na koniec każdego roku.

Monitorowanie programu

1)gromadzenie w dokumentacji medycznej pacjenta danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;

2)uzupełnienie danych zawartych w elektronicznym systemie monitorowania programów lekowych (SMPT) dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ, z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia, w tym przekazywanie danych dotyczących wskaźników skuteczności terapii zawartych w punkcie 2.1;

3)przekazywanie informacji sprawozdawczo-rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez NFZ.

Zgłoś się do programu B.143

Zostaw dane kontaktowe, odpowiemy e-mailem. Udział w programie jest bezpłatny.

Twoje dane

Żeby nasz doradca wiedział, do kogo się odezwać.

Płeć (wymagane)
Kontakt

Odpowiemy e-mailem.

np. jan.kowalski@poczta.pl
np. 601 234 567
Zgody
Pokaż zgody (4)
Zgoda jest dobrowolna. Bez niej też przyjmiemy Twoje zgłoszenie.

Jesteś lekarzem?

Zgłoś pacjenta do programu B.143.

Mam konto, zgłoś błyskawicznieZgłoś bez konta

Program B.143 bezpłatnieZgłoś się