Zmiany od 1 października 2026
- Tekst programu przeredagowany (wszystkie części).
O programie
Program jest przeznaczony dla osób z ciężką astmą (ICD-10: J45, J82). Obejmuje leczenie biologiczne omalizumabem, mepolizumabem, benralizumabem, dupilumabem lub tezepelumabem. Wybór leku zależy od rodzaju astmy (tzw. fenotypu i endotypu), a każdy lek ma w programie osobne kryteria.
Kto może się zakwalifikować:
- ciężka astma mimo stosowania wysokich dawek sterydów wziewnych razem z innym lekiem kontrolującym astmę;
- co najmniej dwa zaostrzenia w roku wymagające sterydów systemowych (działających na cały organizm) i co najmniej 2 dodatkowe warunki, np. pobyt w szpitalu z tego powodu w ciągu ostatnich 12 miesięcy;
- omalizumab: osoby powyżej 6. roku życia z astmą alergiczną, potwierdzoną alergią na alergeny całoroczne i całkowitym stężeniem IgE (przeciwciał związanych z alergią) 30–1500 IU/ml;
- tezepelumab: możliwe przejście z innego leku biologicznego z programu, np. przy jego nieskuteczności, ciężkiej nadwrażliwości lub działaniach niepożądanych;
- niepalenie tytoniu, wykluczenie zakażenia pasożytniczego (badanie kału) oraz wykluczenie ciąży i karmienia piersią.
Leki podaje się we wstrzyknięciach, np. mepolizumab i benralizumab podskórnie. Po pierwszym podaniu pacjent jest obserwowany co najmniej 2 godziny. Po co najmniej czterech wizytach w ośrodku leczenie można kontynuować w domu, jeśli lekarz i pacjent uznają to za właściwe; lek może być wydawany maksymalnie na 4 miesiące. Badania kontrolne wykonuje się w pierwszym roku nie rzadziej niż raz na 4 miesiące, a później nie rzadziej niż raz na 6 miesięcy. Skuteczność ocenia się po 24, 52 i 104 tygodniach, a następnie co 52 tygodnie.
Leczenie kończy się m.in. przy braku poprawy (np. tyle samo lub więcej zaostrzeń niż przed leczeniem), paleniu tytoniu, nadwrażliwości na lek lub gdy po 12 miesiącach zawieszenia leczenia astma istotnie się nie pogorszy. Ciąża lub karmienie piersią nie zawsze oznaczają przerwanie leczenia – lekarz może je kontynuować w porozumieniu z pacjentką.
Ostateczną decyzję o kwalifikacji podejmuje lekarz w ośrodku realizującym program na podstawie pełnych kryteriów poniżej.
Gdzie się leczyć
Ośrodki w województwie: dolnośląskie (6) · kujawsko-pomorskie (3) · lubelskie (4) · lubuskie (4) · łódzkie (7) · małopolskie (13) · mazowieckie (7) · opolskie (3) · podkarpackie (3) · podlaskie (4) · pomorskie (3) · śląskie (5) · świętokrzyskie (2) · warmińsko-mazurskie (4) · wielkopolskie (5) · zachodniopomorskie (2)
- ul. Piasta 9A, 15-044 Białystokbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. M.C. Skłodowskiej 24A, 15-276 Białystokbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Seminaryjna 1, 85-326 Bydgoszcz51 osób oczekuje w 1 z 3 miejsc · stan na październik 2026
- ul. Powstańców Warszawy 5, 85-681 Bydgoszcz1 osoba oczekuje · stan na październik 2026
- ul. Ujejskiego 75, 85-168 Bydgoszcz3 osoby oczekują · stan na październik 2026
- ul. Juliana Fałata 2, 43-360 Bystrabrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Czerwona Góra 10, 26-060 Chęcinybrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Kielecka 1-3, 26-020 Chmielnikbrak oczekujących · stan na październik 2026
Pokaż pozostałe 67 ośrodków
- ul. Topolowa 16, 32-500 Chrzanówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Bialska 104/118, 42-200 Częstochowabrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Szpitalna 1, 33-200 Dąbrowa Tarnowska
- ul. Komeńskiego 35, 82-300 Elblągbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Baranki 24, 19-300 Ełkbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Polanki 119, 80-308 Gdańskbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Mariana Smoluchowskiego 17, 80-214 Gdańskbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Powstania Styczniowego 1, 81-519 Gdynia7 osób oczekuje, średnio 43 dni · stan na październik 2026
- ul. Lompy 3, 48-340 Głuchołazybrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Wolica 113, 62-872 Godziesze Małe1 osoba oczekuje · stan na październik 2026
- ul. Jana Dekerta 1, 66-400 Gorzów Wielkopolski1 osoba oczekuje w 1 z 2 miejsc · stan na październik 2026
- ul. Rzeszowska 5, 36-051 Górno1 osoba oczekuje w 1 z 2 miejsc, średnio 28 dni · stan na październik 2026
- ul. Leśna 8, 59-300 Jawor13 osób oczekuje, średnio 31 dni · stan na październik 2026
- ul. Michała Kleofasa Ogińskiego 6, 58-506 Jelenia Góra11 osób oczekuje, średnio 43 dni · stan na październik 2026
- ul. Myśliwska 13, 58-540 Karpacz8 osób oczekuje · stan na październik 2026
- ul. Ziołowa 45-47, 40-635 Katowice2 osoby oczekują w 1 z 2 miejsc, średnio 22 dni · stan na październik 2026
- ul. Medyków 14, 40-752 Katowicebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Szpitalna 45, 62-504 Konin18 osób oczekuje, średnio 23 dni · stan na październik 2026
- ul. Niepodległości 44/48, 75-252 Koszalin18 osób oczekuje, średnio 7 dni · stan na październik 2026
- ul. Wrocławska 1-3, 30-901 Kraków22 osoby oczekują w 2 miejscach, średnio do 22 dni · stan na październik 2026
- ul. Prądnicka 80, 31-202 Kraków2 osoby oczekują w 1 z 3 miejsc, średnio 53 dni · stan na październik 2026
- ul. Botaniczna 3, 31-503 Krakówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Prądnicka 35-37, 31-202 Kraków1 osoba oczekuje w 1 z 2 miejsc · stan na październik 2026
- ul. Skarbowa 1, 31-121 Krakówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Wielicka 265, 30-663 Krakówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Strzelecka 2 - 2a, 31-503 Krakówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. prof. Antoniego Gębali 6, 20-093 Lublinbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. dra Kazimierza Jaczewskiego 8, 20-090 Lublinbrak oczekujących · stan na październik 2026
- al. Kraśnicka 100, 20-718 Lublinbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Marsz. Józefa Piłsudskiego 11, 18-404 Łomżabrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Rzgowska 281/289, 93-338 Łódźbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Pomorska 251, 92-213 Łódźbrak oczekujących · stan na wrzesień 2026
- ul. dr. Stefana Kopcińskiego 22, 90-153 Łódź2 osoby oczekują · stan na wrzesień 2026
- ul. Okólna 181, 91-520 Łódź18 osób oczekuje w 1 z 2 miejsc, średnio 29 dni · stan na wrzesień 2026
- ul. Pabianicka 62, 93-513 Łódźbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Jagiellońska 78, 10-357 Olsztynbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Żołnierska 18 a, 10-561 Olsztynbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Katowicka 64, 45-061 Opolebrak oczekujących · stan na październik 2026
- al. eja Wincentego Witosa 26, 45-401 Opole1 osoba oczekuje w 1 z 2 miejsc · stan na wrzesień 2026
- ul. Reymonta 83/91, 05-400 Otwock3 osoby oczekują w 1 z 2 miejsc, średnio 6 dni · stan na październik 2026
- ul. Przybyszewskiego 49, 60-355 Poznań-Grunwald1 osoba oczekuje · stan na październik 2026
- Szpital Kliniczny im. Karola Jonschera Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniuul. Szpitalna 27/33, 60-572 Poznań-Jeżycebrak oczekujących · stan na październik 2026
- Wielkopolskie Centrum Pulmonologii i Torakochirurgii im. Eugenii i Janusza Zeylandów – Poznań-Jeżyceul. Szamarzewskiego 62, 60-569 Poznań-Jeżyce5 osób oczekuje · stan na październik 2026
- ul. Mikołaja Kopernika 13, 32-100 Proszowicebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Centralna 16, 24-100 Puławybrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Profesora Rudnika 3B, 34-700 Rabka-Zdrój
- ul. J. Aleksandrowicza 5, 26-617 Radombrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Jagiellońska 36, 97-500 Radomskobrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Warszawska 14, 96-200 Rawa Mazowieckabrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów1 osoba oczekuje, średnio 17 dni · stan na październik 2026
- ul. Chopina 2, 35-055 Rzeszów11 osób oczekuje w 2 miejscach, średnio do 59 dni · stan na październik 2026
- Oddział neurologiczny z pododdziałem udarowymul. Poniatowskiego 26, 08-110 Siedlcebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Szpitalna 60, 16-400 Suwałkibrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Arkońska 4, 71-455 Szczecin1 osoba oczekuje, średnio 78 dni · stan na październik 2026
- ul. Wojciecha Bandrowskiego 16a, 33-100 Tarnówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Wojska Polskiego 52, 66-235 Torzym1 osoba oczekuje, średnio 28 dni · stan na październik 2026
- ul. Płocka 26, 01-138 Warszawabrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Wołoska 137, 02-507 Warszawabrak oczekujących · stan na październik 2026
- Poradnia urologicznaul. Williama Heerleina Lindleya 4, 02-005 Warszawa
- ul. Szaserów 128, 04-141 Warszawa5 osób oczekuje w 2 miejscach, średnio do 84 dni · stan na październik 2026
- ul. Rudolfa Weigla 5, 50-981 Wrocławbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Ludwika Hirszfelda 12, 53-413 Wrocław12 osób oczekuje w 2 miejscach, średnio do 39 dni · stan na październik 2026
- ul. Borowska 213, 50-556 Wrocławbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. 3 Maja 13-15, 41-800 Zabrzebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Gładkie 1, 34-500 Zakopane1 osoba oczekuje · stan na październik 2026
- Kliniczny oddział okulistykiul. Zyty 26, 65-046 Zielona Góra3 osoby oczekują w 1 z 3 miejsc · stan na październik 2026
- ul. Domańskiego 2, 68-200 Żarybrak oczekujących · stan na październik 2026
Kolejki: Narodowy Fundusz Zdrowia, Terminy leczenia (api.nfz.gov.pl); liczby podaje świadczeniodawca, miesiąc aktualizacji przy każdej pozycji. Na liście podajemy kolejkę dla przypadków stabilnych; przypadki pilne są na stronie ośrodka. Liczba oczekujących nie przesądza o terminie przyjęcia – o kwalifikacji i terminie decyduje ośrodek.
Leki w programie
Dla pacjenta w programie są bezpłatne. Który lek zastosować, decyduje lekarz.
„Streszczenie EMA” to opis leku dla pacjentów po polsku od Europejskiej Agencji Leków (PDF). Obejmuje wszystkie wskazania z rejestracji w UE – zakres w programie może być węższy.
| Substancja czynna | Leki (nazwy handlowe) |
|---|---|
| Benralizumab | Fasenra (streszczenie EMA) |
| Dupilumab | Dupixent (streszczenie EMA) |
| Mepolizumab | Nucala (streszczenie EMA) |
| Omalizumab | Omlyclo (streszczenie EMA), Xolair (streszczenie EMA) |
| Tezepelumab | Tezspire (streszczenie EMA) |
Najczęstsze pytania o program B.44
Kto może być leczony w programie lekowym B.44?
Program B.44 jest przeznaczony dla osób z rozpoznaniem: astma oskrzelowa (J45); eozynofilia płucna niesklasyfikowana gdzie indziej (J82), które spełniają kryteria kwalifikacji z obwieszczenia Ministra Zdrowia. O kwalifikacji decyduje lekarz w ośrodku realizującym program.
Jakie leki są refundowane w programie B.44?
W programie B.44 stosuje się: benralizumab, dupilumab, mepolizumab, omalizumab, tezepelumab. Dla pacjenta leki są bezpłatne, a o wyborze leku decyduje lekarz.
Gdzie jest realizowany program B.44?
Program B.44 realizuje 75 ośrodków w 16 województwach, m.in. w miejscowościach: Kraków, Łódź, Warszawa, Bydgoszcz, Lublin, Wrocław. Lista ośrodków z adresami jest na tej stronie (według danych NFZ). Przez programylekowe.pl możesz się bezpłatnie zgłosić do programu.
Ile kosztuje leczenie w programie B.44?
Leczenie i leki w programie lekowym są dla pacjenta bezpłatne – finansuje je NFZ.
Co się zmieniło w programie B.44 od 1 października 2026?
Tekst programu przeredagowany (wszystkie części). Szczegóły zmian, punkt po punkcie, są na stronie zmian programu.
Od kiedy obowiązuje ta wersja programu B.44?
Treść programu na tej stronie pochodzi z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 16.09.2026 (wykaz obowiązujący od 1 października 2026). Ministerstwo Zdrowia aktualizuje wykaz programów lekowych kilka razy w roku – stronę aktualizujemy po każdym nowym obwieszczeniu.
Pełna treść programu
Oficjalny tekst z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 16.09.2026 (źródło). Numery punktów jak w dokumencie.
Kryteria kwalifikacjiKto może być leczony w programie – spełnienie kryteriów ocenia lekarz w ośrodku.
W ramach programu lekowego udostępnia się terapie:
1)omalizumabem,
2)mepolizumabem,
3)benralizumabem,
4)dupilumabem,
5)tezepelumabem,
zgodnie ze wskazanymi w opisie programu warunkami i kryteriami.
Do leczenia biologicznego w ramach programu kwalifikują się świadczeniobiorcy z rozpoznaną astmą ciężką. Wybór leku zależy od fenotypu i endotypu choroby i powinien być poprzedzony pogłębioną diagnostyką różnicową. W ocenie ciężkości astmy i fenotypu choroby należy posługiwać się aktualnymi wytycznymi GINA.
Leczenie ciężkiej astmy alergicznej IgE zależnej omalizumabem
Kryteria włączenia do programu
Do programu kwalifikowani są pacjenci spełniający łącznie kryteria:
1.1.1.pacjenci powyżej 6. roku życia z ciężką, niekontrolowaną alergiczną astmą oskrzelową (wg aktualnych wytycznych GINA) z alergią na alergeny całoroczne potwierdzoną punktowymi testami skórnymi lub testami swoistego IgE
1)konieczność stosowania wysokich dawek wziewnych glikokortykosteroidów (>1000 mcg dipropionianu beklometazonu na dobę u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, u dzieci w wieku 6–11 lat >400mcg lub innego wziewnego glikokortykosteroidu w dawce równoważnej określonej zgodnie z aktualnymi wytycznymi The Global Initiative for Asthma (GINA) w połączeniu z innym lekiem kontrolującym astmę (długo działający agonista receptora β-2 adrenergicznego, modyfikator leukotrienów, długo działający bloker receptora muskarynowego);
2)dwa lub więcej epizodów zaostrzeń w roku wymagających stosowania systemowych glikokortykosteroidów lub zwiększania ich dawki u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, które stosują je przewlekle; u dzieci w wieku 6-11 lat - dwa lub więcej epizodów zaostrzeń w roku mimo stosowania wziewnych glikokortykosteroidów;
3)całkowite stężenie IgE w surowicy 30-1500 IU/ml;
4)stwierdzenie jednoznacznej reaktywności in vitro na alergeny całoroczne u pacjentów z całkowitym stężeniem IgE w surowicy poniżej 76 j.m./ml;
5)spełnienie co najmniej 2 z poniższych kryteriów:
a)objawy niekontrolowanej astmy (brak kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ >1.5 pkt),
b)hospitalizacja w ciągu ostatnich 12 miesięcy z powodu zaostrzenia astmy,
c)incydent ataku astmy zagrażający życiu w przeszłości,
d)utrzymująca się obturacja dróg oddechowych (natężona objętość wydechowa pierwszosekundowa FEV1 <80% wartości należnej lub zmienność dzienna szczytowego przepływu wydechowego PEF>30%),
e)pogorszenie jakości życia z powodu astmy (średnia punktów w teście kontroli jakości życia chorego na astmę miniAQLQ<5.0 punktów u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej lub PAQLQ <5,0 punktów u dzieci w wieku 6-11 lat;
6)masa ciała 20-150 kg;
7)niepalenie tytoniu;
8)wykluczenie innych niż reakcja organizmu na całoroczne alergeny wziewne przyczyn powodujących ciężki przebieg astmy;
9)nieobecność istotnych schorzeń współistniejących stanowiących przeciwskazanie do terapii stwierdzonych przez lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną Charakterystykę Produktu Leczniczego (zwaną dalej ChPL);
10)brak przeciwwskazań do stosowania leku zgodnie z aktualną ChPL;
11)wykluczenie okresu ciąży lub karmienia piersią;
12)u chorych leczonych lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi lub innymi lekami biologicznymi decyzję o rozpoczęciu leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
Do leczenia omalizumabem, bez konieczności ponownej pełnej kwalifikacji (o ile pacjent spełniał kryteria włączenia terapii tym lekiem na etapie kwalifikacji do poprzedniego leczenia biologicznego), mogą zostać włączeni pacjenci wcześniej leczeni z powodu astmy ciężkiej mepolizumabem, benralizumabem, dupilumabem lub tezepelumabem, u których:
− wystąpiła ciężka reakcja nadwrażliwości na substancję czynną lub pomocniczą dotychczas stosowanego leku,
− pojawiły się działania niepożądane uniemożliwiające kontynuację leczenia,
− stwierdzono niewystarczającą skuteczność terapii astmy ciężkiej,
lub istnieją kliniczne przesłanki do zmiany leczenia, wynikające z fenotypu, endotypu lub współistniejących schorzeń, wskazujące na większe prawdopodobieństwo skuteczności alternatywnego leku biologicznego w leczeniu astmy ciężkiej.
Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są pacjenci wymagający kontynuacji leczenia, którzy byli leczeni omalizumabem w ramach innego sposobu finansowania terapii (z wyjątkiem trwających badań klinicznych tego leku), pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego.
Kryteria wyłączenia
1)wystąpienie zaostrzeń astmy w okresie leczenia omalizumabem w ilości równej lub przewyższającej okres poprzedzający leczenie w obserwacji rocznej;
2)niespełnienie kryteriów skuteczności leczenia:
a)ocena odpowiedzi na terapię przez lekarza prowadzącego wg skali GETE niższa niż: bardzo dobra (całkowita kontrola astmy), dobra (znacząca poprawa kontroli astmy);
b)spełnienie 2 z 3 poniższych kryteriów:
•brak poprawy kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ (brak obniżenia ACQ o ≥ 0,5 pkt w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia omalizumabem),
•brak poprawy jakości życia w teście kontroli jakości życia chorego na astmę miniAQLQ (brak wzrostu miniAQLQ o ≥ 0,5 pkt u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, PAQLQ u dzieci w wieku 6-11 lat w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia omalizumabem),
•zmniejszenie dawki doustnego glikokortykosteroidu o ≥ 5 mg w przeliczeniu na prednizon (w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia omalizumabem);
3)palenie tytoniu;
4)w przypadku podjęcia leczenia lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi, wlewami z immunoglobulin lub innymi lekami biologicznymi decyzję o kontynuacji leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
5)wystąpienie chorób lub stanów, które w opinii lekarza prowadzącego uniemożliwiają dalsze prowadzenie leczenia;
6)wystąpienie nadwrażliwości na lek lub substancję pomocniczą;
7)pogorszenie jakości życia o istotnym znaczeniu według oceny lekarza;
8)wystąpienie zagrażającej życiu lub nieakceptowalnej toksyczności pomimo zastosowania adekwatnego postępowania;
9)brak współpracy lub nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, w tym zwłaszcza dotyczących okresowych badań kontrolnych oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia ze strony świadczeniobiorcy lub jego prawnych opiekunów;
10)ciąża lub karmienie piersią nie stanowią bezwzględnego kryterium wyłączenia z programu. Lekarz prowadzący, w porozumieniu z pacjentką, może kontynuować terapię lekiem biologicznym, jeżeli przerwanie leczenia wiązałoby się z wyższym ryzykiem pogorszenia kontroli astmy niż kontynuacja leczenia
Określenie czasu leczenia w programie
Leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.
Lekarz zdecydować też może o zawieszeniu terapii u pacjenta. W trakcie zawieszenia pacjent pozostaje w programie lekowym i jest obserwowany w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-12 tygodni), a w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku (tj. tej samej substancji czynnej) stosowanego przed zawieszeniem terapii.
W przypadku zajścia w ciążę leczenie omalizumabem może być zawieszone. W trakcie zawieszenia terapii pacjentka pozostaje w programie lekowym i jest obserwowana w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-6 tygodni). Po porodzie i okresie karmienia piersią lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby.
U chorych, u których w okresie 12 miesięcy od dnia zawieszenia terapii nie dojdzie do istotnego pogorszenia kontroli astmy, leczenie omalizumabem oraz udział w programie lekowym ulega zakończeniu.
Chory może być ponownie zakwalifikowany do terapii omalizumabem, o ile spełni kryteria włączenia i nie spełni żadnego z kryteriów wyłączenia.
Leczenie ciężkiej astmy eozynofilowej mepolizumabem lub benralizumabem
Kryteria włączenia do programu
Do programu kwalifikowani są pacjenci spełniający łącznie kryteria:
2.1.1.pacjenci od ukończenia 12. roku życia (mepolizumab) albo powyżej 18. roku życia (benralizumab) z ciężką, oporną na leczenie astmą eozynofilową identyfikowaną poprzez liczbę eozynofili we krwi na poziomie ≥150 komórek/µl na wizycie kwalifikacyjnej lub ≥300 komórek/µl w ciągu 12 miesięcy poprzedzających kwalifikację chorego do udziału w programie lub ≥150 komórek/μl, w ciągu 12 miesięcy poprzedzających kwalifikację jeżeli systematycznie, przez okres 6 miesięcy przed kwalifikacją z powodu braku kontroli astmy konieczne było przyjmowanie steroidów systemowych w dawce ≥5mg dziennie (w przeliczeniu na prednizon);
1)konieczność stosowania wysokich dawek wziewnych glikokortykosteroidów (>1000 mcg dipropionianu beklometazonu na dobę lub innego wziewnego glikokortykosteroidu w dawce równoważnej określonej zgodnie z aktualnymi wytycznymi The Global Initiative for Asthma (GINA)) w połączeniu z innym lekiem kontrolującym astmę (długo działający agonista receptora β-2 adrenergicznego, modyfikator leukotrienów, długo działający bloker receptora muskarynowego);
2)dwa lub więcej epizodów zaostrzeń w ostatnim roku wymagających stosowania systemowych glikokortykosteroidów lub zwiększenia ich dawki na okres dłuższy niż trzy dni u osób, które stosują je przewlekle;
3)spełnienie co najmniej 2 z poniższych kryteriów:
a)objawy niekontrolowanej astmy (brak kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ >1.5 pkt),
b)hospitalizacja w ciągu ostatnich 12 miesięcy z powodu zaostrzenia astmy,
c)incydent ataku astmy zagrażający życiu w przeszłości,
d)utrzymująca się obturacja dróg oddechowych (natężona objętość wydechowa pierwszosekundowa FEV1 <80% wartości należnej lub zmienność dzienna szczytowego przepływu wydechowego PEF>30%),
e)pogorszenie jakości życia z powodu astmy (średnia punktów w teście kontroli jakości życia chorego na astmę mini-AQLQ<5,0 punktów);
4)wykluczenie innych zespołów hypereozynofilii;
5)niepalenie tytoniu;
6)wykluczenie zakażenia pasożytniczego na podstawie prawidłowego wyniku badania kału;
7)wykluczenie innych istotnych klinicznie chorób płuc;
8)nieobecność istotnych schorzeń współistniejących stanowiących przeciwskazanie do terapii stwierdzonych przez lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną ChPL;
9)brak przeciwwskazań do stosowania leku zgodnie z aktualną ChPL;
10)wykluczenie okresu ciąży lub karmienia piersią;
11)u chorych leczonych lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi lub innymi lekami biologicznymi decyzję o rozpoczęciu leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
Do leczenia mepolizumabem albo benralizumabem, bez konieczności ponownej pełnej kwalifikacji (o ile pacjent spełniał kryteria włączenia terapii tymi lekami na etapie kwalifikacji do poprzedniego leczenia biologicznego), mogą zostać włączeni pacjenci wcześniej leczeni z powodu astmy ciężkiej:
–w przypadku kwalifikacji do leczenia mepolizumabem – omalizumabem, benralizumabem, dupilumabem lub tezepelumabem,
–w przypadku kwalifikacji do leczenia benralizumabem – omalizumabem, mepolizumabem, dupilumabem u lub tezepelumabem,
u których:
− wystąpiła ciężka reakcja nadwrażliwości na substancję czynną lub pomocniczą dotychczas stosowanego leku,
− pojawiły się działania niepożądane uniemożliwiające kontynuację leczenia, − stwierdzono niewystarczającą skuteczność terapii astmy ciężkiej,
lub istnieją kliniczne przesłanki do zmiany leczenia, wynikające z fenotypu, endotypu lub współistniejących schorzeń, wskazujące na większe prawdopodobieństwo skuteczności alternatywnego leku biologicznego w leczeniu astmy ciężkiej.
Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są pacjenci wymagający kontynuacji leczenia, którzy byli leczeni mepolizumabem albo benralizumabem w ramach innego sposobu finansowania terapii (za wyjątkiem trwających badań klinicznych tych leków), pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego.
Kryteria wyłączenia
1)wystąpienie zaostrzeń astmy (zdefiniowanych jak w pkt. 2. 1. 1. 2) w okresie leczenia mepolizumabem lub benralizumabem w ilości równej lub przewyższającej okres poprzedzający leczenie w obserwacji rocznej;
2)u pacjentów, którzy przed włączeniem terapii mepolizumabem lub benralizumabem przyjmowali przewlekle systemowe GKS (systematycznie przez minimum 6 miesięcy) brak redukcji dawki tych leków lub redukcja o <= 30% o ile brak redukcji nie wynika z niewydolności kory nadnerczy;
3)ocena odpowiedzi na terapię przez lekarza prowadzącego wg skali GETE niższa niż: bardzo dobra (całkowita kontrola astmy), dobra (znacząca poprawa kontroli astmy);
4)brak poprawy kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ (brak obniżenia ACQ o ≥ 0,5 pkt w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia mepolizumabem lub benralizumabem);
5)brak poprawy jakości życia w teście kontroli jakości życia chorego na astmę miniAQLQ (brak wzrostu miniAQLQ o ≥ 0,5 pkt w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia mepolizumabem lub benralizumabem);
6)palenie tytoniu;
7)w przypadku podjęcia leczenia lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi, wlewami z immunoglobulin lub innymi lekami biologicznymi decyzję o kontynuacji leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
8)w przypadku stwierdzenia zakażenia pasożytniczego opornego na leczenie- zawiesić leczenie mepolizumabem lub benralizumabem do momentu wyleczenia;
9)wystąpienie chorób lub stanów, które w opinii lekarza prowadzącego uniemożliwiają dalsze prowadzenie leczenia;
10)wystąpienie nadwrażliwości na lek lub substancję pomocniczą;
11)pogorszenie jakości życia o istotnym znaczeniu według oceny lekarza;
12)wystąpienie zagrażającej życiu lub nieakceptowalnej toksyczności pomimo zastosowania adekwatnego postępowania;
13)brak współpracy lub nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, w tym zwłaszcza dotyczących okresowych badań kontrolnych oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia ze strony świadczeniobiorcy lub jego prawnych opiekunów;
14)ciąża lub karmienie piersią nie stanowią bezwzględnego kryterium wyłączenia z programu. Lekarz prowadzący, w porozumieniu z pacjentką, może kontynuować terapię lekiem biologicznym, jeżeli przerwanie leczenia wiązałoby się z wyższym ryzykiem pogorszenia kontroli astmy niż kontynuacja leczenia.
Określenie czasu leczenia w programie
Leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.
Lekarz zdecydować też może o zawieszeniu terapii u pacjenta. W trakcie zawieszenia pacjent pozostaje w programie lekowym i jest obserwowany w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-12 tygodni), a w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku (tj. tej samej substancji czynnej) stosowanego przed zawieszeniem terapii.
W przypadku zajścia w ciążę leczenie mepolizumabem lub benralizumabem może być zawieszone. W trakcie zawieszenia terapii pacjentka pozostaje w programie lekowym i jest obserwowana w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-6 tygodni). Po porodzie i okresie karmienia piersią lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby.
U chorych, u których w okresie 12 miesięcy od dnia zawieszenia terapii nie dojdzie do istotnego pogorszenia kontroli astmy, leczenie mepolizumabem lub benralizumabem oraz udział w programie lekowym ulega zakończeniu.
Chory może być ponownie zakwalifikowany do terapii mepolizumabem lub benralizumabem o ile spełni kryteria włączenia i nie spełni żadnego z kryteriów wyłączenia.
Leczenie ciężkiej astmy z zapaleniem typu 2 dupilumabem
3.1.Kryteria włączenia do programu:
Do programu kwalifikowani są pacjenci spełniający łącznie kryteria:
3.1.1.pacjenci od ukończenia 6. roku życia z ciężką, oporną na leczenie astmą z zapaleniem typu 2 charakteryzującym się liczbą eozynofili we krwi na poziomie ≥150 komórek/µl na wizycie kwalifikacyjnej albo w ciągu 12 miesięcy poprzedzających kwalifikację chorego do udziału w programie lub zwiększonym stężeniem tlenku azotu w powietrzu wydychanym (FeNO) na poziomie ≥25 ppb na wizycie kwalifikacyjnej, lub niezależenie od biomarkerów, jeżeli systematycznie, przez okres 6 miesięcy przed kwalifikacją z powodu braku kontroli astmy konieczne było przyjmowanie steroidów systemowych w dawce ≥5mg dziennie (w przeliczeniu na prednizon);
1)konieczność stosowania wysokich dawek wziewnych glikokortykosteroidów (>1000 mcg dipropionianu beklometazonu na dobę u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, u dzieci w wieku 6–11 lat >400mcg lub innego wziewnego glikokortykosteroidu w dawce równoważnej określonej zgodnie z aktualnymi wytycznymi The Global Initiative for Asthma (GINA)) w połączeniu z innym lekiem kontrolującym astmę (długo działający agonista receptora β-2 adrenergicznego, modyfikator leukotrienów, długo działający bloker receptora muskarynowego);
2)dwa lub więcej epizodów zaostrzeń w ostatnim roku wymagających stosowania systemowych glikokortykosteroidów lub zwiększenia ich dawki na okres dłuższy niż trzy dni u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, którzy, które stosują je przewlekle; u dzieci w wieku 6-11 lat - dwa lub więcej epizodów zaostrzeń w roku mimo stosowania wziewnych glikokortykosteroidów;
3)spełnienie co najmniej 2 z poniższych kryteriów:
a)objawy niekontrolowanej astmy (brak kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ>1,5 pkt),
b)hospitalizacja w ciągu ostatnich 12 miesięcy z powodu zaostrzenia astmy,
c)incydent ataku astmy zagrażający życiu w przeszłości,
d)utrzymująca się obturacja dróg oddechowych (natężona objętość wydechowa pierwszo-sekundowa FEV1 <80% wartości należnej lub zmienność dzienna szczytowego przepływu wydechowego PEF>30%),
e)pogorszenie jakości życia z powodu astmy (średnia punktów w teście kontroli jakości życia chorego na astmę mini-AQLQ<5,0 punktów);
4)wykluczenie innych przyczyn hypereozynofilii;
5)niepalenie tytoniu;
6)wykluczenie zakażenia pasożytniczego na podstawie prawidłowego wyniku badania kału;
7)wykluczenie innych istotnych klinicznie chorób płuc;
8)nieobecność istotnych schorzeń współistniejących stanowiących przeciwskazanie do terapii stwierdzonych przez lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną ChPL;
9)brak przeciwwskazań do stosowania leku zgodnie z aktualną ChPL;
10)wykluczenie okresu ciąży lub karmienia piersią;
11)u chorych leczonych lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi lub innymi lekami biologicznymi decyzję o rozpoczęciu leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
Do leczenia dupilumabem, bez konieczności ponownej pełnej kwalifikacji (o ile pacjent spełniał kryteria włączenia terapii tym lekiem na etapie kwalifikacji do poprzedniego leczenia biologicznego), mogą zostać włączeni pacjenci wcześniej leczeni z powodu astmy ciężkiej omalizumabem, mepolizumabem, benralizumabem lub tezepelumabem, u których:
− wystąpiła ciężka reakcja nadwrażliwości na substancję czynną lub pomocniczą dotychczas stosowanego leku,
− pojawiły się działania niepożądane uniemożliwiające kontynuację leczenia,
− stwierdzono niewystarczającą skuteczność terapii astmy ciężkiej
lub istnieją kliniczne przesłanki do zmiany leczenia, wynikające z fenotypu, endotypu lub współistniejących schorzeń, wskazujące na większe prawdopodobieństwo skuteczności alternatywnego leku biologicznego w leczeniu astmy ciężkiej.
Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są pacjenci wymagający kontynuacji leczenia, którzy byli leczeni dupilumabem w ramach innego sposobu finansowania terapii (za wyjątkiem trwających badań klinicznych tego leku), pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego
Kryteria wyłączenia
1)wystąpienie zaostrzeń astmy w okresie leczenia dupilumabem w ilości równej lub przewyższającej okres poprzedzający leczenie w obserwacji rocznej;
2)u pacjentów, którzy przed włączeniem terapii dupilumabem przyjmowali przewlekle systemowe GKS (systematycznie przez minimum 6 miesięcy) brak redukcji dawki tych leków lub redukcja o <= 30% o ile brak redukcji nie wynika z niewydolności kory nadnerczy;
3)ocena odpowiedzi na terapię przez lekarza prowadzącego wg skali GETE niższa niż: bardzo dobra (całkowita kontrola astmy), dobra (znacząca poprawa kontroli astmy);
4)brak poprawy kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ (brak obniżenia ACQ o ≥ 0,5 pkt w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia dupilumabem);
5)brak poprawy jakości życia w teście kontroli jakości życia chorego na astmę miniAQLQ (brak wzrostu miniAQLQ o ≥ 0,5 pkt w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia dupilumabem);
6)palenie tytoniu;
7)w przypadku podjęcie leczenia lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi, wlewami z immunoglobulin lub innymi lekami biologicznymi decyzję o kontynuacji leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
8)w przypadku stwierdzenia zakażenia pasożytniczego opornego na leczenie – zawiesić leczenie dupilumabem do momentu wyleczenia;
9)wystąpienie chorób lub stanów, które w opinii lekarza prowadzącego uniemożliwiają dalsze prowadzenie leczenia;
10)wystąpienie nadwrażliwości na lek lub substancję pomocniczą;
11)pogorszenie jakości życia o istotnym znaczeniu według oceny lekarza;
12)wystąpienie zagrażającej życiu lub nieakceptowalnej toksyczności pomimo zastosowania adekwatnego postępowania;
13)brak współpracy lub nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, w tym zwłaszcza dotyczących okresowych badań kontrolnych oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia ze strony świadczeniobiorcy lub jego prawnych opiekunów;
14)ciąża lub karmienie piersią nie stanowią bezwzględnego kryterium wyłączenia z programu. Lekarz prowadzący, w porozumieniu z pacjentką, może kontynuować terapię lekiem biologicznym, jeżeli przerwanie leczenia wiązałoby się z wyższym ryzykiem pogorszenia kontroli astmy niż kontynuacja leczenia
Określenie czasu leczenia w programie
Leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.
Lekarz zdecydować też może o zawieszeniu terapii u pacjenta. W trakcie zawieszenia terapii pacjent pozostaje w programie lekowym i jest obserwowany w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-12 tygodni), a w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku (tj. tej samej substancji czynnej) stosowanego przed zawieszeniem terapii.
W przypadku zajścia w ciążę leczenie dupilumabem może być zawieszone. W trakcie zawieszenia terapii pacjentka pozostaje w programie lekowym i jest obserwowana w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-6 tygodni). Po porodzie i okresie karmienia piersią lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby.
U chorych, u których w okresie 12 miesięcy od dnia zawieszenia terapii nie dojdzie do istotnego pogorszenia kontroli astmy, leczenie dupilumabem oraz udział w programie lekowym ulega zakończeniu.
Chory może być ponownie zakwalifikowany do terapii dupilumabem o ile spełni kryteria włączenia i nie spełni żadnego z kryteriów wyłączenia.
Leczenie ciężkiej astmy tezepelumabem
Kryteria włączenia do programu
Do programu kwalifikowani są pacjenci spełniający łącznie kryteria:
4.1.1.pacjenci powyżej 12. roku życia z ciężką, oporną na leczenie astmą definiowaną przez:
1)konieczność stosowania wysokich dawek wziewnych glikokortykosteroidów (>1000 mcg dipropionianu beklometazonu na dobę lub innego wziewnego glikokortykosteroidu w dawce równoważnej określonej zgodnie z aktualnymi wytycznymi The Global Initiative for Asthma (GINA)) w połączeniu z innym lekiem kontrolującym astmę (długo działający agonista receptora β-2 adrenergicznego, modyfikator leukotrienów, długo działający bloker receptora muskarynowego);
2)dwa lub więcej epizodów zaostrzeń w ostatnim roku wymagających stosowania systemowych glikokortykosteroidów lub zwiększenia ich dawki na okres dłuższy niż trzy dni u osób, które stosują je przewlekle;
3)spełnienie co najmniej 2 z poniższych kryteriów:
a)objawy niekontrolowanej astmy (brak kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ >1.5 pkt),
b)hospitalizacja w ciągu ostatnich 12 miesięcy z powodu zaostrzenia astmy,
c)incydent ataku astmy zagrażający życiu w przeszłości,
d)utrzymująca się obturacja dróg oddechowych (natężona objętość wydechowa pierwszosekundowa FEV1 <80% wartości należnej lub zmienność dzienna szczytowego przepływu wydechowego PEF>30%),
e)pogorszenie jakości życia z powodu astmy (średnia punktów w teście kontroli jakości życia chorego na astmę mini-AQLQ<5,0 punktów);
4)niepalenie tytoniu;
5)wykluczenie zakażenia pasożytniczego na podstawie prawidłowego wyniku badania kału;
6)wykluczenie innych istotnych klinicznie chorób płuc;
7)nieobecność istotnych schorzeń współistniejących stanowiących przeciwskazanie do terapii stwierdzonych przez lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną ChPL;
8)brak przeciwwskazań do stosowania leku zgodnie z aktualną ChPL;
9)wykluczenie okresu ciąży lub karmienia piersią;
10)u chorych leczonych lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi lub innymi lekami biologicznymi decyzję o rozpoczęciu leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
Do leczenia tezepelumabem, bez konieczności ponownej pełnej kwalifikacji (o ile pacjent spełniał kryteria włączenia terapii tym lekiem na etapie kwalifikacji do poprzedniego leczenia biologicznego), mogą zostać włączeni pacjenci wcześniej leczeni z powodu astmy ciężkiej omalizumabem, mepolizumabem, benralizumabem lub dupilumabem, u których:
− wystąpiła ciężka reakcja nadwrażliwości na substancję czynną lub pomocniczą dotychczas stosowanego leku,
− pojawiły się działania niepożądane uniemożliwiające kontynuację leczenia,
− stwierdzono niewystarczającą skuteczność terapii astmy ciężkiej lub istnieją kliniczne przesłanki do zmiany leczenia, wynikające z fenotypu, endotypu lub współistniejących schorzeń, wskazujące na większe prawdopodobieństwo skuteczności alternatywnego leku biologicznego w leczeniu astmy ciężkiej.
Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są pacjenci wymagający kontynuacji leczenia, którzy byli leczeni tezepelumabem w ramach innego sposobu finansowania terapii (za wyjątkiem trwających badań klinicznych tego leku), pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego
Kryteria wyłączenia
1)wystąpienie zaostrzeń astmy (zdefiniowanych jak w pkt. 4. 1. 2) w okresie leczenia tezepelumabem w liczbie równej lub przewyższającej okres poprzedzający leczenie w obserwacji rocznej;
2)u pacjentów, którzy przed włączeniem terapii tezepelumabem przyjmowali przewlekle systemowe GKS (systematycznie przez minimum 6 miesięcy) brak redukcji dawki tych leków lub redukcja o <= 30% o ile brak redukcji nie wynika z niewydolności kory nadnerczy;
3)ocena odpowiedzi na terapię przez lekarza prowadzącego wg skali GETE niższa niż: bardzo dobra (całkowita kontrola astmy), dobra (znacząca poprawa kontroli astmy);
4)brak poprawy kontroli astmy w kwestionariuszu kontroli astmy ACQ (brak obniżenia ACQ o ≥ 0,5 pkt w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia tezepelumabem);
5)brak poprawy jakości życia w teście kontroli jakości życia chorego na astmę miniAQLQ (brak wzrostu miniAQLQ o ≥ 0,5 pkt w porównaniu z wizytą w tygodniu zakwalifikowania pacjenta do leczenia tezepelumabem);
6)palenie tytoniu;
7)w przypadku podjęcia leczenia lekami immunosupresyjnymi, przeciwnowotworowymi, wlewami z immunoglobulin lub innymi lekami biologicznymi decyzję o kontynuacji leczenia biologicznego ciężkiej astmy podejmuje lekarz prowadzący po rozważeniu ryzyka i korzyści dla pacjenta wynikających z takiego leczenia;
8)w przypadku stwierdzenia zakażenia pasożytniczego opornego na leczenie- zawiesić leczenie tezepelumabem do momentu wyleczenia;
9)wystąpienie chorób lub stanów, które w opinii lekarza prowadzącego uniemożliwiają dalsze prowadzenie leczenia;
10)wystąpienie nadwrażliwości na lek lub substancję pomocniczą;
11)pogorszenie jakości życia o istotnym znaczeniu według oceny lekarza;
12)wystąpienie zagrażającej życiu lub nieakceptowalnej toksyczności pomimo zastosowania adekwatnego postępowania;
13)brak współpracy lub nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, w tym zwłaszcza dotyczących okresowych badań kontrolnych oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia ze strony świadczeniobiorcy lub jego prawnych opiekunów;
14)ciąża lub karmienie piersią nie stanowią bezwzględnego kryterium wyłączenia z programu. Lekarz prowadzący, w porozumieniu z pacjentką, może kontynuować terapię lekiem biologicznym, jeżeli przerwanie leczenia wiązałoby się z wyższym ryzykiem pogorszenia kontroli astmy niż kontynuacja leczenia.
Określenie czasu leczenia w programie
Leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.
Lekarz zdecydować też może o zawieszeniu terapii u pacjenta. W trakcie zawieszenia pacjent pozostaje w programie lekowym i jest obserwowany w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-12 tygodni), a w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku (tj. tej samej substancji czynnej) stosowanego przed zawieszeniem terapii.
W przypadku zajścia w ciążę leczenie tezepelumabem może być zawieszone. W trakcie zawieszenia terapii pacjentka pozostaje w programie lekowym i jest obserwowana w zakresie kontroli astmy (wizyty co 4-6 tygodni). Po porodzie i okresie karmienia piersią lekarz może zdecydować o ponownym rozpoczęciu podawania leku w przypadku istotnego pogorszenia kontroli choroby.
U chorych, u których w okresie 12 miesięcy od dnia zawieszenia terapii nie dojdzie do istotnego pogorszenia kontroli astmy, leczenie tezepelumabem oraz udział w programie lekowym ulega zakończeniu.
Chory może być ponownie zakwalifikowany do terapii tezepelumabem o ile spełni kryteria włączenia i nie spełni żadnego z kryteriów wyłączenia.
DawkowanieJak podaje się leki i kiedy lekarz może zmienić dawkę.
1)omalizumab
Omalizumab podawany jest w dawce od 75 do 600 mg w 1 do 4 wstrzyknięć. Maksymalna zalecana dawka wynosi 600 mg omalizumabu przy schemacie dawkowania co 2 tygodnie.
Szczegółowy schemat dawkowania określony na podstawie wyjściowego stężenia IgE (j.m./ml), oznaczanego przed rozpoczęciem leczenia oraz masy ciała pacjenta (kg) należy odczytać z tabel dawkowania zawartych w aktualnej ChPL.
Pacjenci powinni być obserwowani przez co najmniej 2 godziny po pierwszym podaniu leku. Jeśli pierwsze podanie leku było dobrze tolerowane po drugim, trzecim i czwartym podaniu leku pacjent powinien być obserwowany przez 30 minut.
2)mepolizumab
Mepolizumab podawany jest w dawce 100 mg podskórnie co 4 tygodnie.
Pacjenci powinni być obserwowani przez co najmniej 2 godziny po pierwszym podaniu leku. Jeśli pierwsze podanie leku było dobrze tolerowane po drugim, trzecim i czwartym podaniu leku pacjent powinien być obserwowany przez 30 minut.
3)benralizumab
Zalecana dawka benralizumabu wynosi 30 mg we wstrzyknięciu podskórnym co 4 tygodnie w przypadku pierwszych trzech dawek, a następnie co 8 tygodni (zgodnie z ChPL).
Zalecana dawka benralizumabu dla pacjentów, którzy kontynuują leczenie po okresie zawieszenia w programie wynosi 30 mg we wstrzyknięciach podskórnych co 8 tygodni, jeśli czas od ostatniej dawki leku przed zawieszeniem był ≤ 8 tygodni. Jeśli czas od ostatniej dawki leku był > 8 tygodni to zalecana dawka benralizumabu wynosi 30 mg we wstrzyknięciu podskórnym co 4 tygodnie w przypadku pierwszych trzech dawek, a następnie co 8 tygodni (zgodnie z ChPL).
Pacjenci powinni być obserwowani przez co najmniej 2 godziny po pierwszym podaniu leku. Jeśli pierwsze podanie leku było dobrze tolerowane po drugim, trzecim i czwartym podaniu leku pacjent powinien być obserwowany przez 30 minut.
4)dupilumab
Dupilumab należy podawać zgodnie z dawkowaniem określonym w aktualnej na dzień wydania decyzji ChPL.
Pacjenci powinni być obserwowani przez co najmniej 2 godziny po pierwszym podaniu leku. Jeśli pierwsze podanie leku było dobrze tolerowane po drugim, trzecim i czwartym podaniu leku pacjent powinien być obserwowany przez 30 minut.
5)tezepelumab
Tezepelumab należy podawać zgodnie z dawkowaniem określonym w aktualnej na dzień wydania decyzji ChPL.
Pacjenci powinni być obserwowani przez co najmniej 2 godziny po pierwszym podaniu leku. Jeśli pierwsze podanie leku było dobrze tolerowane po drugim, trzecim i czwartym podaniu leku pacjent powinien być obserwowany przez 30 minut.
Kontynuacja leczenia w warunkach domowych
Leczenie może być kontynuowane w warunkach domowych, jeśli lekarz i pacjent uznają to za właściwe.
Pacjent odbywa w ośrodku minimum cztery wizyty w odstępach zgodnych z dawkowaniem leku.
Wizyty mają też na celu edukację pacjenta w zakresie administrowania leku – samodzielnego lub przez opiekuna prawnego.
Pacjent lub opiekunowie prawni pacjenta muszą być poinstruowani odnośnie techniki podawania leku, prowadzenia dziennika leczenia oraz rozpoznawania działań niepożądanych (ciężkich reakcji alergicznych) i czynności, które należy podjąć w przypadku ich wystąpienia.
Pacjent otrzymuje leki dla celów terapii domowej w ośrodku prowadzącym terapię astmy danego pacjenta.
Możliwe jest maksymalne wydawanie leku na okres do 4 miesięcy po spełnieniu następujących warunków:
-stabilny stan kliniczny pacjenta;
-brak zaostrzeń;
-brak istotnych problemów z tolerancją leczenia biologicznego;
-utrzymująca się dobra odpowiedź na leczenie.
Badania i monitorowanie leczeniaJakie badania wykonuje się przy kwalifikacji i w trakcie leczenia.
1.Badania przy kwalifikacji pacjenta do programu i w przypadku rekwalifikacji:
1)pomiar masy ciała;
2)stężenie IgE całkowitego (aktualny wynik – ważność badań maksymalnie 4 tygodnie);
3)punktowe testy skórne lub stężenie swoistych IgE dla alergenów wziewnych (mogą być z dokumentacji medycznej);
4)morfologia krwi z rozmazem z oceną liczby eozynofilów (ważność badań 4 tygodnie);
5)badania biochemiczne (ważność badań 4 tygodnie):
a)stężenie kreatyniny,
b)stężenie białka C-reaktywnego (CRP),
c)stężenie AIAT,
d)stężenie AspAT;
6)u chorych przyjmujących na stałe GKS systemowe, w przypadku, gdy w momencie kwalifikacji osiągnięto przez min. 4 tygodnie dawkę 5 mg w przeliczeniu na prednizon należy wykonać dodatkowo:
a)stężenie glukozy,
b)stężenie jonów: sód, potas,
c)stężenie kortyzolu,
d)stężenie ACTH (do decyzji lekarza prowadzącego);
7)próba ciążowa u kobiet w wieku rozrodczym;
8)badania diagnostyczne mające na celu wykluczenie zakażeń pasożytniczych;
9)spirometria (minimum 2 tygodnie od ostatniego zaostrzenia) lub badanie szczytowego przepływu wydechowego PEF, jeśli obecne są przeciwwskazania do wykonania badania spirometrycznego;
10)poziom FeNO (do decyzji lekarza prowadzącego);
11)kwestionariusz kontroli astmy ACQ (minimum 2 tygodnie od ostatniego zaostrzenia, ważność testu – 1 tydzień);
12)test kontroli jakości życia chorego na astmę mini-AQLQ u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, PAQLQ u dzieci w wieku 6-11 lat (minimum 2 tygodnie od ostatniego zaostrzenia, ważność testu – 2 tygodnie);
Ponadto przeprowadzana jest:
13)ocena ogólnego stanu zdrowia pacjenta na podstawie wywiadu;
14)analiza leków przeciwastmatycznych i ich dawek stosowanych przewlekle w ciągu ostatniego roku na podstawie dokumentacji medycznej;
15)analiza liczby i ciężkości zaostrzeń w ostatnim roku na podstawie dokumentacji medycznej.
2.Badania kontrolne przeprowadzane w ośrodku – w pierwszym roku leczenia nie rzadziej niż raz na 4 miesiące, w kolejnych latach – nie rzadziej niż raz na 6 miesięcy
1)spirometria lub badanie szczytowego przepływu wydechowego PEF, jeśli obecne są przeciwskazania do badania spirometrycznego;
2)FeNO (do decyzji lekarza prowadzącego);
3)kwestionariusz kontroli astmy ACQ;
4)test kontroli jakości życia chorego na astmę mini-AQLQ u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, PAQLQ u dzieci w wieku 6-11 lat;
5)ocena ogólnego stanu zdrowia pacjenta na podstawie przeprowadzonego wywiadu;
6)u chorych przyjmujących przewlekle GKS systemowe, po minimum 4 tygodniach od osiągnięcia dawki 5 mg w przeliczeniu na prednizon do wykonania dodatkowo, co 4– 6 miesięcy ocena osi podwzgórze-przysadka-nadnercza (do ustąpienia laboratoryjnych cech NKN):
a)stężenie glukozy,
b)stężenie jonów: sód, potas,
c)stężenie kortyzolu,
d)stężenie ACTH (do decyzji lekarza prowadzącego).
3.Badania przeprowadzane w okresie zawieszenia:
1)spirometria lub badanie szczytowego przepływu wydechowego PEF – nie rzadziej niż raz na 3 miesiące;
2)FeNO – nie rzadziej niż raz na 3 miesiące (do decyzji lekarza prowadzącego);
3)kwestionariusz kontroli astmy ACQ – nie rzadziej niż raz na 3 miesiące;
4)test kontroli jakości życia chorego na astmę mini-AQLQ u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, PAQLQ u dzieci w wieku 6-11 lat – nie rzadziej niż raz na 3 miesiące;
5)ocena ogólnego stanu zdrowia pacjenta na podstawie przeprowadzonego wywiadu – co 4-6 tygodni.
Monitorowanie leczenia
Po 24, 52, 104 i każdym kolejnym 52 tygodniu leczenia od decyzji o kontynuowaniu leczenia wizyta oceniająca skuteczność dotychczasowej terapii z decyzją o kontynuacji lub zaprzestaniu dalszego leczenia:
1)kwestionariusz kontroli astmy ACQ (ważność testu – 1 tydzień);
2)test kontroli jakości życia chorego na astmę mini-AQLQ u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i więcej, PAQLQ u dzieci w wieku 6-11 lat (ważność testu – 2 tygodnie);
3)spirometria (minimum 2 tygodnie od ostatniego zaostrzenia) lub PEF, jeśli obecne są przeciwwskazania do wykonania badania spirometrycznego;
4)FeNO (do decyzji lekarza prowadzącego);
5)morfologia krwi z rozmazem z oceną liczby eozynofilów;
6)badania biochemiczne (wyłącznie w razie wskazań klinicznych):
a)stężenie kreatyniny,
b)stężenie białka C-reaktywnego (CRP),
c)stężenie AIAT,
d)stężenie AspAT;
7)potwierdzenie braku ciąży – deklaracja pacjentki; test ciążowy wyłącznie w razie wskazań klinicznych;
Ponadto przeprowadzana jest:
8)ocena ogólnego stanu zdrowia pacjenta na podstawie wywiadu;
9)analiza leków przeciwastmatycznych i ich dawek stosowanych przewlekle w ciągu ostatniego roku na podstawie dokumentacji medycznej;
10)analiza liczby i ciężkości zaostrzeń w ostatnim roku na podstawie dokumentacji medycznej.
5.Możliwe jest, po wyrażeniu zgody przez lekarza prowadzącego terapię substancjami czynnymi finansowanymi w programie lekowym, przeprowadzenie wizyty w programie w formie zdalnej konsultacji i przesunięcie wykonania badań w programie na późniejszy okres o ile nie stanowi to zagrożenia dla zdrowia pacjenta i pozostaje bez wpływu na skuteczność i bezpieczeństwo prowadzonej terapii. W takiej sytuacji możliwe jest wydanie leków osobie przez niego upoważnionej w ilości każdorazowo nie większej niż niezbędna do zabezpieczenia 4- 6 miesięcy terapii. Opisane powyżej postępowanie, w tym wynik zdalnej konsultacji i ocena stanu zdrowia dokonana przez lekarza prowadzącego, powinno zostać odnotowane w dokumentacji medycznej pacjenta oraz elektronicznym systemie monitorowania programów lekowych. Osobiste stawiennictwo pacjenta w ośrodku prowadzącym terapię nie może być jednak rzadsze niż 2 razy w ciągu każdych kolejnych 12 miesięcy z wyjątkiem sytuacji nadzwyczajnych, w tym zjawisk epidemicznych, kiedy dopuszcza się osobiste stawiennictwo w ośrodku prowadzącym terapię nie rzadziej niż 1 raz w ciągu każdych kolejnych 12 miesięcy.
Monitorowanie programu
1)gromadzenie w dokumentacji medycznej pacjenta danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;
2)uzupełnianie danych zawartych w elektronicznym systemie monitorowania programów lekowych, w tym przekazywanie danych dotyczących wskaźników skuteczności poszczególnych terapii, dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ, z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia;
3)przekazywanie informacji sprawozdawczo - rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia.
Zgłoś się do programu B.44
Zostaw dane kontaktowe – odpowiemy e-mailem. Udział w programie jest bezpłatny.