programylekowe.pl

Informator o programach lekowych NFZ

SzukajDobierz program

B.122 Leczenie zapobiegawcze chorych z nawracającymi napadami dziedzicznego obrzęku naczynioruchowego o ciężkim przebiegu

Zaburzenia układu dopełniacza (D84.1) · immunologia

Wersja programu z obwieszczenia Ministra Zdrowia z · aktualna w wykazie od · ośrodki według danych NFZ

Czy to program dla mnie?

Dla kogo
Dla osób z rozpoznaniem:
  • zaburzenia układu dopełniacza (D84.1)
Spełnienie kryteriów programu ocenia lekarz w ośrodku.
Koszt
Bezpłatnie – leczenie i leki w programie finansuje NFZ.
Leki
  • berotralstat
  • lanadelumab
Szczegóły leków
Gdzie
18 ośrodków w 14 województwach
Pacjenci
81 w 2025 r. (dane NFZ, pobrane ) – liczby w kolejnych latach

O programie

Program dotyczy zapobiegania napadom dziedzicznego obrzęku naczynioruchowego (HAE) o ciężkim przebiegu, gdy napady często nawracają (ICD-10: D84.1). Obejmuje leczenie berotralstatem lub lanadelumabem. Kwalifikacji dokonuje Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich.

Kto może się zakwalifikować:

  • osoby od 12. roku życia;
  • z rozpoznanym dziedzicznym obrzękiem naczynioruchowym typu I lub II;
  • z udokumentowanymi częstymi, ciężkimi napadami: co najmniej 6 napadów wymagających leku ratunkowego w ciągu ostatnich 6 miesięcy;
  • także osoby skutecznie leczone wcześniej jednym z tych leków w ramach innego finansowania (poza badaniami klinicznymi), jeśli na początku spełniały kryteria.

Berotralstat przyjmuje się raz na dobę w domu, po przeszkoleniu. Lanadelumab podaje się zwykle co 2 tygodnie, a przy dobrej kontroli choroby można rozważyć podawanie co 4 tygodnie. Po co najmniej czterech wizytach w ośrodku leczenie może być kontynuowane w domu, a pacjent lub opiekun uczy się podawać lek. Co 6 miesięcy wykonuje się badania krwi i ocenia częstość napadów, a Zespół Koordynacyjny decyduje o dalszym leczeniu. W razie potrzeby lekarz może zmienić jeden lek na drugi.

Leczenie kończy się m.in., gdy po 6 miesiącach liczba napadów zagrażających życiu nie zmniejszy się co najmniej o połowę, przy nadwrażliwości na lek oraz w ciąży lub podczas karmienia piersią (przy lanadelumabie możliwa jest decyzja o kontynuacji).

Ostateczną decyzję o kwalifikacji podejmuje lekarz w ośrodku realizującym program na podstawie pełnych kryteriów poniżej.

Gdzie się leczyć

Ośrodki w województwie: dolnośląskie (1) · kujawsko-pomorskie (1) · lubelskie (1) · łódzkie (1) · małopolskie (2) · mazowieckie (2) · podkarpackie (1) · podlaskie (1) · pomorskie (1) · śląskie (1) · świętokrzyskie (2) · warmińsko-mazurskie (1) · wielkopolskie (2) · zachodniopomorskie (1)

Pokaż pozostałe 10 ośrodków

Kolejki: Narodowy Fundusz Zdrowia, Terminy leczenia (api.nfz.gov.pl); liczby podaje świadczeniodawca, miesiąc aktualizacji przy każdej pozycji. Na liście podajemy kolejkę dla przypadków stabilnych; przypadki pilne są na stronie ośrodka. Liczba oczekujących nie przesądza o terminie przyjęcia – o kwalifikacji i terminie decyduje ośrodek.

Leki w programie

Dla pacjenta w programie są bezpłatne. Który lek zastosować, decyduje lekarz.

„Streszczenie EMA” to opis leku dla pacjentów po polsku od Europejskiej Agencji Leków (PDF). Obejmuje wszystkie wskazania z rejestracji w UE – zakres w programie może być węższy.

Najczęstsze pytania o program B.122

Kto może być leczony w programie lekowym B.122?

Program B.122 jest przeznaczony dla osób z rozpoznaniem: zaburzenia układu dopełniacza (D84.1), które spełniają kryteria kwalifikacji z obwieszczenia Ministra Zdrowia. O kwalifikacji decyduje lekarz w ośrodku realizującym program.

Jakie leki są refundowane w programie B.122?

W programie B.122 stosuje się: berotralstat, lanadelumab. Dla pacjenta leki są bezpłatne, a o wyborze leku decyduje lekarz.

Gdzie jest realizowany program B.122?

Program B.122 realizuje 18 ośrodków w 14 województwach, m.in. w miejscowościach: Kraków, Poznań-Jeżyce, Warszawa, Białystok, Bydgoszcz, Chęciny. Lista ośrodków z adresami jest na tej stronie (według danych NFZ). Przez programylekowe.pl możesz się bezpłatnie zgłosić do programu.

Ile kosztuje leczenie w programie B.122?

Leczenie i leki w programie lekowym są dla pacjenta bezpłatne – finansuje je NFZ.

Od kiedy obowiązuje ta wersja programu B.122?

Treść programu na tej stronie pochodzi z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 i nie zmieniła się w kolejnych obwieszczeniach – jest aktualna w wykazie obowiązującym od 1 października 2026. Ministerstwo Zdrowia aktualizuje wykaz programów lekowych kilka razy w roku – stronę aktualizujemy po każdym nowym obwieszczeniu.

Pełna treść programu

Oficjalny tekst z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 (źródło). Numery punktów jak w dokumencie.

Kryteria kwalifikacjiKto może być leczony w programie – spełnienie kryteriów ocenia lekarz w ośrodku.

Do programu kwalifikowani są pacjenci, którzy spełniają następujące kryteria:

1)rozpoznany dziedziczny obrzęk naczynioruchowy (HAE) typu I lub typu II;

2)wiek od 12 roku życia;

3)udokumentowane, częste występowanie ciężkich ataków obrzęku naczynioruchowego - minimum 6 ataków z udokumentowanym użyciem leku ratunkowego w ciągu ostatnich 6 miesięcy.

Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są również pacjenci powyżej 12 roku życia, którzy byli leczeni skutecznie berotralstatem lub lanadelumabem w ramach innego sposobu finansowania terapii (z wyjątkiem badań klinicznych), pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego.

Jakie leczenie obejmuje programWstęp programu z obwieszczenia.

Kwalifikacji świadczeniobiorców do terapii dokonuje Zespół Koordynacyjny ds. Chorób Ultrarzadkich - Sekcja ds. Zespołów Autozapalnych i Obrzęku Naczynioruchowego (dalej jako Zespół Koordynacyjny), powoływany przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia.

Kryteria wyłączeniaKiedy leczenie w programie się kończy (np. brak skuteczności, przeciwwskazania).

Kryterium wyłączenia z leczenia lanadelumabem lub berotralstatem jest spełnienie co najmniej jednego z niżej wymienionych kryteriów:

1)ciąża lub karmienie piersią:

a)lanadelumab - lekarz prowadzący w porozumieniu z Zespołem Koordynacyjnym może podjąć decyzję o kontynuacji leczenia w przypadkach gdy przerwanie leczenia będzie nieść ze sobą wyższe ryzyko działań niekorzystnych, niż kontynuacja leczenia,

b)berotralstat - wyłączenie z programu na czas ciąży lub karmienia piersią;

2)podczas 6 miesięcznej terapii średnia miesięczna występowania zagrażających życiu ataków nie zmniejszyła się o co najmniej 50% w stosunku do średniej częstości ataków w półrocznym okresie poprzedzającym leczenie;

3)wystąpienie objawów nadwrażliwości na berotralstat, lanadelumab lub którąkolwiek substancję pomocniczą.

Określenie czasu leczenia w programieJak długo trwa leczenie i kiedy lekarz ocenia jego skuteczność.

Leczenie trwa do czasu podjęcia przez Zespół Koordynacyjny lub lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.

Do programu włączane są, bez konieczności ponownej kwalifikacji, pacjentki wyłączone z programu w związku z ciążą lub karmieniem piersią.

Zamiana terapiiKiedy można zmienić lek na inny w ramach programu.

W razie wskazań klinicznych lekarz prowadzący, w porozumieniu z Zespołem Koordynującym ds. Chorób Ultrarzadkich, może podjąć decyzję o zmianie terapii z zastosowanego leku na inny dostępny w ramach programu (z lanadelumabu na berotralstat lub z berotralstatu na lanadelumab), z zachowaniem ciągłości leczenia, bez konieczności ponownej kwalifikacji, o ile spełnienie kryteriów zostało już uprzednio potwierdzone.

DawkowanieJak podaje się leki i kiedy lekarz może zmienić dawkę.

Dawka początkowa lanadelumabu to 300 mg podawane co 2 tygodnie.

U pacjentów z dobrą kontrola choroby (brak objawów HAE przez więcej niż 6 miesięcy), w szczególności u tych z małą masą ciała, należy rozważyć redukcję dawki do 300 mg co 4 tygodnie.

W razie nawrotu napadów dawka może być zwiększona do 300 mg co 2 tygodnie.

Leczenie może być kontynuowane w warunkach domowych, jeśli lekarz i pacjent uznają to za właściwe.

Do tego czasu pacjent odbywa w ośrodku minimum cztery wizyty w odstępach zgodnych z dawkowaniem leku.

Wizyty mają też na celu edukację pacjenta w zakresie administrowania leku – samodzielnego lub przez opiekuna prawnego.

Pacjent lub opiekunowie prawni pacjenta muszą być poinstruowani odnośnie techniki podawania leku, prowadzenia dziennika leczenia oraz rozpoznawania działań niepożądanych (ciężkich reakcji alergicznych) i czynności, które należy podjąć w przypadku ich wystąpienia.

Pacjent otrzymuje leki dla celów terapii domowej w ośrodku prowadzącym terapię HAE danego pacjenta.

Dawkowanie berotralstatu

Zalecana dawka u osób dorosłych i młodzieży w wieku od 12 lat o masie ciała ≥ 40 kg to 150 mg berotralstatu raz na dobę.

Berotralstat przyjmowany jest w warunkach domowych, zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego, po przeszkoleniu pacjenta w zakresie prawidłowego stosowania oraz rozpoznawania działań niepożądanych.

Badania i monitorowanie leczeniaJakie badania wykonuje się przy kwalifikacji i w trakcie leczenia.

Badania przy kwalifikacji

1)stężenie inhibitora C1 esterazy we krwi (co najmniej dwukrotny pomiar w odstępach minimum 4 tygodni);

2)aktywność inhibitora C1 esterazy we krwi - badanie wymagane gdy stężenie inhibitora C1 jest prawidłowe (co najmniej dwukrotny pomiar w odstępach minimum 4 tygodni);

3)stężenie składowej C4 dopełniacza (co najmniej dwukrotny pomiar w odstępach minimum 4 tygodni);

4)stężenie składowej C1q dopełniacza - badanie wymagane w przypadku ujemnego wywiadu rodzinnego (co najmniej dwukrotny pomiar w odstępach minimum 4 tygodni). Dotyczy pacjentów, u których pierwszy napad nastąpił powyżej 40 roku życia;

5)morfologia krwi;

6)badanie ogólne moczu;

7)czas kaolinowo-kefalinowy (APTT);

8)oznaczenie INR;

9)oznaczenie poziomu:

a)aminotransferazy asparaginowej (AspAT),

b)aminotransferazy alaninowej (AlAT),

c)bilirubiny całkowitej;

d)fosfatazy alkalicznej- dla berotralstatu,

e)kreatyniny (eGFR)- dla berotralstatu,

10)próba ciążowa u kobiet w wieku rozrodczym;

11)EKG- w przypadku wskazań klinicznych, dla berotralstatu.

Wyniki badań przedstawione w punktach 1, 2, 3 i 4 mogą zostać pobrane z dokumentacji medycznej pacjenta.

Monitorowanie bezpieczeństwa i skuteczności leczenia berotralstatem lub lanadelumabem

Weryfikacja skuteczności leczenia odbywa się, co 6 miesięcy od rozpoczęcia leczenia, w oparciu o ocenę stanu klinicznego pacjenta oraz ocenę efektywności zastosowanej terapii. Decyzję o przedłużeniu lub zakończeniu leczenia podejmuje Zespół Koordynacyjny, na podstawie uzupełnionej i udostępnionej w systemie elektronicznym karty monitorowania terapii, zawierającej wyniki badań:

1)morfologia krwi;

2)czas kaolinowo-kefalinowy (APTT);

3)aminotransferazy AspAT i ALAT, bilirubina całkowita;

4)fosfataza alkaliczna- dla berotrolstartu;

5)kreatynina (eGFR)- dla berotralstatu;

6)oznaczenie INR;

7)badanie ogólne moczu- dla berotralstatu;

8)EKG- w przypadku wskazań klinicznych, dla berotralstatu;

9)ocena częstości występowania ataków z określeniem lokalizacji i ciężkości, w tym wymagających leczenia ratunkowego.

Badania wykonuje się co 6 miesięcy.

Na podstawie ww. badań w celu monitorowania skuteczności leczenia Zespół Koordynacyjny określa dla indywidualnego pacjenta wskaźniki odpowiedzi na leczenie, w tym:

a)częstość występowania ataków oraz ich ciężkość,

b)konieczność wdrożenia leczenia ratunkowego.

Dane gromadzone są w systemie elektronicznym i analizowane przez Zespół Koordynacyjny, który podsumowuje wyniki leczenia w programie lekowym na koniec każdego roku.

Monitorowanie programu

1)gromadzenie w dokumentacji medycznej świadczeniobiorcy danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;

2)uzupełnienie danych zawartych w elektronicznym rejestrze dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ - w tym przekazywanie danych dotyczących wskaźników skuteczności terapii zawartych w pkt. 2 (częstość występowania ataków, konieczność wdrożenia leczenia ratunkowego), z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia;

3)przekazywanie informacji sprawozdawczo - rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

Zgłoś się do programu B.122

Zostaw dane kontaktowe – odpowiemy e-mailem. Udział w programie jest bezpłatny.

  1. Twoje dane

    Żeby nasz doradca wiedział, do kogo się odezwać.

  2. O Tobie

    Płeć*
  3. Zgody

    Pokaż szczegóły zgód

    1. Zgoda na przetwarzanie moich danych osobowych, w tym danych o zdrowiu, w celu oceny, czy mogę skorzystać z programu lekowego lub badania klinicznego.

    2. Zgoda na kontakt e-mailowy w tej sprawie (a jeśli podam numer telefonu – także telefoniczny), również w sprawie badania klinicznego, które może być dla mnie odpowiednie.

    Więcej: polityka prywatności.

Pola oznaczone * są wymagane.

Program B.122 – bezpłatnieZgłoś się