Zmiany od 1 października 2026
- Nowe substancje: adalimumab.
- Nowe leki: Hyrimoz, Yuflyma.
- Zmieniony tekst programu: kryteria kwalifikacji, zakres programu, pozostałe zasady programu, dawkowanie, badania i monitorowanie.
O programie
Program dotyczy ropnego zapalenia apokrynowych gruczołów potowych, czyli hidradenitis suppurativa, HS (L73.2). Obejmuje leczenie jednym z trzech leków: sekukinumabem, bimekizumabem lub adalimumabem.
Kto może się zakwalifikować:
- osoby w wieku 18 lat lub starsze (sekukinumab i bimekizumab), a w przypadku adalimumabu – osoby od 12. roku życia,
- chorzy z czynną umiarkowaną lub ciężką postacią choroby, np. co najmniej 5 zmianami zapalnymi (ropniami lub guzkami) w co najmniej dwóch miejscach ciała, z czego co najmniej jedno w II lub III stopniu w skali Hurley (skala zaawansowania HS), albo wynikiem w skali IHS4 (ocena nasilenia choroby) co najmniej 4,
- osoby, które przestały reagować na leczenie ogólne, nie tolerują innych metod leczenia ogólnego lub mają do nich przeciwwskazania,
- pacjenci z obniżoną jakością życia (wskaźnik DLQI powyżej 10),
- kobiety, które zgadzają się na świadomą kontrolę urodzeń.
Skuteczność ocenia się po 16 tygodniach. Oczekuje się wtedy zmniejszenia liczby zmian zapalnych o co najmniej połowę, bez wzrostu liczby ropni lub sączących przetok. Później badania krwi i ocena choroby odbywają się co najmniej raz na 6 miesięcy. Po co najmniej czterech wizytach w ośrodku leczenie może być kontynuowane w domu, jeśli lekarz i pacjent uznają to za właściwe. Zmiana na inny lek z programu jest możliwa m.in. przy braku odpowiedzi, ciężkiej reakcji uczuleniowej lub działaniach niepożądanych uniemożliwiających leczenie. Nie można ponownie otrzymać leku, który wcześniej okazał się nieskuteczny.
Leczenie kończy się m.in. przy braku odpowiedzi lub jej utracie (stwierdzonej na dwóch kolejnych wizytach), toksyczności, nadwrażliwości na lek, istotnym pogorszeniu jakości życia albo braku współpracy.
Ostateczną decyzję o kwalifikacji podejmuje lekarz w ośrodku realizującym program na podstawie pełnych kryteriów poniżej.
Gdzie się leczyć
Ośrodki w województwie: dolnośląskie (4) · kujawsko-pomorskie (2) · lubelskie (1) · łódzkie (5) · małopolskie (2) · mazowieckie (4) · opolskie (1) · podkarpackie (2) · podlaskie (1) · pomorskie (2) · śląskie (3) · świętokrzyskie (1) · warmińsko-mazurskie (1) · wielkopolskie (1) · zachodniopomorskie (2)
- ul. M.C. Skłodowskiej 24A, 15-276 Białystokbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Marii Skłodowskiej-Curie 9, 85-094 Bydgoszczbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Ujejskiego 75, 85-168 Bydgoszczbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Bielska 4, 43-400 Cieszynbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Mariana Smoluchowskiego 17, 80-214 Gdańskbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Lwowska 22, 38-200 Jasło
- ul. Henryka Dąbrowskiego 25, 40-032 Katowicebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Artwińskiego 1, 25-734 Kielce9 osób oczekuje w 1 z 2 miejsc, średnio 25 dni · stan na październik 2026
Pokaż pozostałe 24 ośrodki
- ul. Botaniczna 3, 31-503 Krakówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. os. na Skarpie 67, 31-913 Krakówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Głuska 1, 20-442 Lublinbrak oczekujących · stan na wrzesień 2026
- al. eja T. Kościuszki 93, 90-436 Łódź3 osoby oczekują · stan na październik 2026
- ul. Szparagowa 10, 91-211 Łódźbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Pomorska 251, 92-213 Łódź1 osoba oczekuje w 1 z 2 miejsc, średnio 1 dzień · stan na wrzesień 2026
- Stacja dializul. Stefana Żeromskiego 113, 90-549 Łódźbrak oczekujących · stan na październik 2026
- Oddział Dermatologii, Dermatologii Dziecięcej i Onkologicznejul. gen. Karola Kniaziewicza 1/5, 91-347 Łódźbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Mariańska 4, 10-045 Olsztyn
- ul. Katowicka 64, 45-061 Opolebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Przybyszewskiego 49, 60-355 Poznań-Grunwaldbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Chopina 2, 35-055 Rzeszówbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Hubalczyków 1, 76-200 Słupskbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Arkońska 4, 71-455 Szczecin
- ul. Unii Lubelskiej 1, 71-252 Szczecin
- ul. Bursztynowa 2, 04-749 Warszawabrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Wołoska 137, 02-507 Warszawabrak oczekujących · stan na październik 2026
- Poradnia urologicznaul. Williama Heerleina Lindleya 4, 02-005 Warszawa
- ul. Szaserów 128, 04-141 Warszawa6 osób oczekuje · stan na październik 2026
- ul. Rudolfa Weigla 5, 50-981 Wrocław1 osoba oczekuje w 1 z 2 miejsc · stan na październik 2026
- ul. Ostrowskiego 3, 53-238 Wrocławbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Borowska 213, 50-556 Wrocław2 osoby oczekują w 1 z 2 miejsc · stan na październik 2026
- ul. Henryka Michała Kamieńskiego 73a, 51-124 Wrocław-Psie Pole
- ul. Marii Curie-Skłodowskiej 10, 41-800 Zabrzebrak oczekujących · stan na październik 2026
Kolejki: Narodowy Fundusz Zdrowia, Terminy leczenia (api.nfz.gov.pl); liczby podaje świadczeniodawca, miesiąc aktualizacji przy każdej pozycji. Na liście podajemy kolejkę dla przypadków stabilnych; przypadki pilne są na stronie ośrodka. Liczba oczekujących nie przesądza o terminie przyjęcia – o kwalifikacji i terminie decyduje ośrodek.
Leki w programie
Dla pacjenta w programie są bezpłatne. Który lek zastosować, decyduje lekarz.
„Streszczenie EMA” to opis leku dla pacjentów po polsku od Europejskiej Agencji Leków (PDF). Obejmuje wszystkie wskazania z rejestracji w UE – zakres w programie może być węższy.
| Substancja czynna | Leki (nazwy handlowe) |
|---|---|
| Adalimumab | Hyrimoz (streszczenie EMA), Yuflyma (streszczenie EMA) |
| Bimekizumab | Bimzelx (streszczenie EMA) |
| Sekukinumab | Cosentyx (streszczenie EMA) |
Najczęstsze pytania o program B.161
Kto może być leczony w programie lekowym B.161?
Program B.161 jest przeznaczony dla osób z rozpoznaniem: ropnie mnogie gruczołów apokrynowych pachy (L73.2), które spełniają kryteria kwalifikacji z obwieszczenia Ministra Zdrowia. O kwalifikacji decyduje lekarz w ośrodku realizującym program.
Jakie leki są refundowane w programie B.161?
W programie B.161 stosuje się: adalimumab, bimekizumab, sekukinumab. Dla pacjenta leki są bezpłatne, a o wyborze leku decyduje lekarz.
Gdzie jest realizowany program B.161?
Program B.161 realizuje 32 ośrodki w 15 województwach, m.in. w miejscowościach: Łódź, Warszawa, Wrocław, Bydgoszcz, Kraków, Szczecin. Lista ośrodków z adresami jest na tej stronie (według danych NFZ). Przez programylekowe.pl możesz się bezpłatnie zgłosić do programu.
Ile kosztuje leczenie w programie B.161?
Leczenie i leki w programie lekowym są dla pacjenta bezpłatne – finansuje je NFZ.
Co się zmieniło w programie B.161 od 1 października 2026?
Nowe substancje: adalimumab. Nowe leki: Hyrimoz, Yuflyma. Zmieniony tekst programu: kryteria kwalifikacji, zakres programu, pozostałe zasady programu, dawkowanie, badania i monitorowanie. Szczegóły zmian, punkt po punkcie, są na stronie zmian programu.
Od kiedy obowiązuje ta wersja programu B.161?
Treść programu na tej stronie pochodzi z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 16.09.2026 (wykaz obowiązujący od 1 października 2026). Ministerstwo Zdrowia aktualizuje wykaz programów lekowych kilka razy w roku – stronę aktualizujemy po każdym nowym obwieszczeniu.
Pełna treść programu
Oficjalny tekst z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 16.09.2026 (źródło). Numery punktów jak w dokumencie.
Kryteria kwalifikacjiKto może być leczony w programie – spełnienie kryteriów ocenia lekarz w ośrodku.
Do programu kwalifikowani są pacjenci spełniający łącznie następujące kryteria:
1)pacjenci w wieku ≥ 18 lat dla sekukinumabu i bimekizumabu oraz w wieku ≥ 12 lat dla adalimumabu;
2)obecność czynnej umiarkowanej lub ciężkiej postaci hidradenitis suppurativa definiowanej jako:
a)występowanie co najmniej 5 zmian zapalnych w postaci ropni lub guzków zapalnych w co najmniej dwóch lokalizacjach (co najmniej 1 lokalizacja w II lub III stopniu Hurley),
lub
b)nasilenie choroby w skali IHS4≥4,
u pacjentów, którzy przestali reagować na leczenie ogólne lub mają przeciwwskazania, lub nie tolerują innych metod leczenia ogólnego, zgodnie z aktualnie obowiązującymi rekomendacjami leczenia HS;
3)pacjenci, u których uzyskano ocenę jakości życia ze wskaźnikiem DLQI większym niż 10;
4)w przypadku kobiet wymagana jest zgoda na świadomą kontrolę urodzeń, zgodnie z Charakterystyką Produktu Leczniczego leku, którym odbywa się leczenie w programie lekowym;
5)nieobecność istotnych schorzeń współistniejących stanowiących przeciwskazanie do terapii stwierdzonych przez lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną ChPL;
6)brak przeciwwskazań do stosowania określonej w aktualnej ChPL substancji czynnej ujętej w programie lekowym.
Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są pacjenci wymagający kontynuacji leczenia, którzy byli leczeni substancją czynną finansowaną w programie lekowym w ramach innego sposobu finansowania terapii (za wyjątkiem trwających badań klinicznych tych leków), pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego.
Jakie leczenie obejmuje programWstęp programu z obwieszczenia.
W ramach programu lekowego udostępnia się terapie:
1)sekukinumabem,
2)bimekizumabem,
3)adalimumabem
zgodnie ze wskazanymi w opisie programu warunkami i kryteriami.
Kryteria wyłączeniaKiedy leczenie w programie się kończy (np. brak skuteczności, przeciwwskazania).
1)brak uzyskania adekwatnej odpowiedzi na zastosowaną substancję czynną zgodnie z pkt. 3.1;
2)utrata adekwatnej odpowiedzi na leczenie stwierdzona w trakcie dwóch kolejnych wizyt monitorujących zgodnie z punktem 3.2;
3)wystąpienie chorób lub stanów, które w opinii lekarza prowadzącego uniemożliwiają dalsze prowadzenie leczenia;
4)wystąpienie objawów nadwrażliwości na którąkolwiek substancję czynną lub substancję pomocniczą;
5)wystąpienie toksyczności wymagającej zakończenia leczenia w opinii lekarza prowadzącego zgodnie z aktualną ChPL;
6)pogorszenie jakości życia o istotnym znaczeniu według oceny lekarza;
7)brak współpracy lub nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, w tym zwłaszcza dotyczących okresowych badań kontrolnych oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia ze strony świadczeniobiorcy lub jego opiekuna prawnego.
Czas leczenia w programieJak długo trwa leczenie i kiedy lekarz ocenia jego skuteczność.
1)leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia;
2)w przypadku istotnej czasowej przerwy w leczeniu daną substancją czynną, schemat monitorowania ulega modyfikacji z uwzględnieniem okresu przerwy w podawaniu leku;
3)do programu mogą być ponownie włączone pacjentki, które zostały wyłączone z programu w związku z ciążą, a w momencie wyłączenia spełniały pozostałe kryteria przedłużenia leczenia.
Adekwatna odpowiedź na leczenieCzęść programu z obwieszczenia Ministra Zdrowia.
1)po 16 tygodniach terapii uzyskanie co najmniej 50% redukcji liczby zmian zapalnych (guzków lub ropni) i bez wzrostu liczby ropni lub sączących przetok w porównaniu do okresu sprzed leczenia,
lub
2)w trakcie dwóch kolejnych wizyt monitorujących brak wzrostu liczby zmian zapalnych (guzków lub ropni) lub brak wzrostu IHS4 powyżej poziomu z wizyty kwalifikacyjnej do programu.
Kryteria i warunki zmiany terapiiCzęść programu z obwieszczenia Ministra Zdrowia.
1)zmiana terapii na leczenie inną, wymienioną w programie substancją czynną, możliwa jest tylko w następujących sytuacjach:
a)wystąpienie ciężkiej reakcji uczuleniowej na substancję czynną lub pomocniczą,
lub
b)wystąpienie działań niepożądanych uniemożliwiających kontynuowanie terapii, które nie ustępują mimo dostosowywania dawki leku zgodnie z ChPL,
lub
c)brak uzyskania adekwatnej odpowiedzi na zastosowaną substancję czynną zgodnie z pkt. 3.1 lub utrata adekwatnej odpowiedzi stwierdzona w trakcie dwóch kolejnych wizyt monitorujących zgodnie z punktem 3.2;
2)w ramach programu nie dopuszcza się możliwości ponownej kwalifikacji do terapii substancją czynną, którą pacjent był leczony w przeszłości nieskutecznie;
3)kwalifikacja pacjenta do kolejnego leku w ramach programu lekowego jest możliwa każdorazowo w przypadku, gdy jest zgodna z opisem programu.
DawkowanieJak podaje się leki i kiedy lekarz może zmienić dawkę.
1)sekukinumab
Maksymalna dawka początkowa sekukinumabu to 300 mg, podawana w tygodniu 0., 1., 2., 3. i 4;
Maksymalna dawka podtrzymująca sekukinumabu to 300 mg co miesiąc.
Na podstawie odpowiedzi klinicznej dawkę podtrzymującą można zwiększyć do 300 mg co 2 tygodnie.
2)bimekizumab
Maksymalna dawka wynosi 320 mg co 2 tygodnie do 16. tygodnia, a następnie co 4 tygodnie.
3)adalimumab
U pacjentów dorosłych początkowo 160 mg w 1. dniu, a następnie 80 mg dwa tygodnie później w 15. dniu. Dwa tygodnie później (29. dzień) należy kontynuować leczenie stosując dawkę 40 mg raz w tygodniu lub 80 mg co drugi tydzień.
U młodzieży o masie ciała powyżej 30 kg początkowo 80 mg w tygodniu 0, a następnie począwszy od 1. tygodnia 40 mg co drugi tydzień (w przypadku niewystarczającej odpowiedzi można rozważyć zwiększenie dawki do 40 mg raz w tygodniu lub 80 mg co drugi tydzień).
Modyfikacja dawkowania
Sposób podawania, zmniejszenie dawki lub wydłużenia odstępu pomiędzy kolejnymi dawkami u pacjentów, u których uzyskano cel terapii, prowadzone zgodnie z aktualną Charakterystyką Produktu Leczniczego (ChPL).
Kontynuacja leczenia w warunkach domowych
Leczenie może być kontynuowane w warunkach domowych, jeśli lekarz i pacjent uznają to za właściwe.
Pacjent odbywa w ośrodku minimum cztery wizyty w odstępach zgodnych z punktami monitorowania leczenia.
Wizyty mają też na celu edukację pacjenta w zakresie administrowania leku – samodzielnego lub przez opiekuna prawnego.
Pacjent lub opiekunowie prawni pacjenta muszą być poinstruowani odnośnie techniki podawania leku oraz rozpoznawania działań niepożądanych (ciężkich reakcji alergicznych) i czynności, które należy podjąć w przypadku ich wystąpienia.
Pacjent otrzymuje leki dla celów terapii domowej w ośrodku prowadzącym terapię hidradenitis suppurativa danego pacjenta na okres pomiędzy wizytami w ośrodku.
Badania i monitorowanie leczeniaJakie badania wykonuje się przy kwalifikacji i w trakcie leczenia.
Badania przy kwalifikacji
1)morfologia krwi;
2)oznaczenie stężenia białka C-reaktywnego (CRP);
3)test IGRA w kierunku zakażenia prątkiem gruźlicy;
4)oznaczenie aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT);
5)oznaczenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej (AST);
6)stężenie kreatyniny w surowicy;
7)oznaczenie stężenia bilirubiny całkowitej;
8)obecność antygenu HBs; przeciwciała anty-HBc;
9)przeciwciała anty-HCV;
10)obecność antygenu wirusa HIV (HIV Ag/Ab Combo);
11)test ciążowy (u kobiet w wieku rozrodczym);
12)RTG klatki piersiowej z opisem (maksymalnie do 6 miesięcy przed kwalifikacją);
13)EKG.
Monitorowanie leczenia
Po 16 tygodniach (+/- 14 dni) od pierwszego podania substancji czynnej należy wykonać:
1)morfologię krwi;
2)oznaczenie stężenia białka C-reaktywnego (CRP);
3)oznaczenie aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT);
4)oznaczenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej (AST);
5)stężenie kreatyniny w surowicy;
6)ocenę skuteczności zastosowanej terapii wg wskaźników:
a)ocenę liczby zmian zapalnych (guzków lub ropni) i wzrostu liczby ropni lub sączących przetok;
b)ocenę nasilenia choroby wg skali IHS4;
c)ocenę jakości życia wg wskaźnika DLQI.
Monitorowanie skuteczności i bezpieczeństwa
Jeżeli terapia jest kontynuowana należy wykonać co najmniej raz na 6 miesięcy (± 30 dni):
1)morfologię krwi;
2)oznaczenie stężenia białka C-reaktywnego (CRP);
3)oznaczenie aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT);
4)oznaczenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej (AST);
5)stężenie kreatyniny w surowicy;
6)ocenę skuteczności zastosowanej terapii wg wskaźników:
a)ocenę liczby zmian zapalnych (guzków lub ropni);
b)ocenę nasilenia choroby wg skali IHS4;
c)ocenę jakości życia wg wskaźnika DLQI.
Możliwe jest, po wyrażeniu zgody przez lekarza prowadzącego terapię, przeprowadzenie wizyty w programie w formie zdalnej konsultacji i przesunięcie wykonania badań w programie na późniejszy okres o ile nie stanowi to zagrożenia dla zdrowia pacjenta i pozostaje bez wpływu na skuteczność i bezpieczeństwo prowadzonej terapii. W takiej sytuacji możliwe jest wydanie leków osobie przez niego upoważnionej w ilości każdorazowo nie większej niż niezbędna do zabezpieczenia 4-6 miesięcy terapii (w zależności od indywidualnego dawkowania). Opisane powyżej postępowanie, w tym wynik zdalnej konsultacji i ocena stanu zdrowia dokonana przez lekarza prowadzącego, powinno zostać odnotowane w dokumentacji medycznej pacjenta oraz elektronicznym systemie monitorowania programów lekowych. Osobiste stawiennictwo pacjenta w ośrodku prowadzącym terapię nie może być jednak rzadsze niż 2 razy w ciągu każdych kolejnych 12 miesięcy z wyjątkiem sytuacji nadzwyczajnych, w tym zjawisk epidemicznych, kiedy dopuszcza się osobiste stawiennictwo w ośrodku prowadzącym terapię nie rzadziej niż 1 raz w ciągu każdych kolejnych 12 miesięcy.
Monitorowanie programu
1)gromadzenie w dokumentacji medycznej pacjenta danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;
2)uzupełnienie danych zawartych w elektronicznym systemie monitorowania programów lekowych dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ, w tym przekazywanie danych dotyczących wskaźników skuteczności terapii zawartych w punkcie 3. z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia;
3)przekazywanie informacji sprawozdawczo-rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia.
Zgłoś się do programu B.161
Zostaw dane kontaktowe – odpowiemy e-mailem. Udział w programie jest bezpłatny.