O programie
Program jest przeznaczony dla dorosłych z przewlekłym pierwotnym zespołem bólowym pęcherza moczowego, czyli zespołem bolesnego pęcherza lub śródmiąższowym zapaleniem pęcherza (N30.1). Obejmuje leczenie pentozanem wielosiarczanem sodowym. Kwalifikację prowadzi urolog, u kobiet po zasięgnięciu opinii ginekologa.
Kto może się zakwalifikować:
- osoby w wieku co najmniej 18 lat z rozpoznaniem potwierdzonym cystoskopią (oglądaniem wnętrza pęcherza) wykonaną nie wcześniej niż 12 miesięcy przed kwalifikacją,
- osoby z odpowiednio nasilonymi objawami w kwestionariuszu ICSI (ból pęcherza, parcie, częste oddawanie moczu, oddawanie moczu w nocy),
- osoby oddające mocz co najmniej 15 razy na dobę,
- osoby, u których ból, ucisk lub dyskomfort w miednicy związany z pęcherzem trwa co najmniej 12 miesięcy,
- osoby, u których co najmniej 6 miesięcy fizjoterapii, zmian w diecie i nienarkotycznych leków przeciwbólowych nie przyniosło efektu,
- osoby, u których wykluczono inne przyczyny dolegliwości, z ujemnym posiewem moczu.
Lek przyjmuje się doustnie w kapsułkach trzy razy na dobę. Pierwsze trzy wizyty kontrolne z oceną skuteczności odbywają się co 4 tygodnie, a potem co 3 miesiące. Pacjent prowadzi dzienniczek oddawania moczu. Konsultacja okulistyczna odbywa się po 6 miesiącach leczenia, a następnie co 12 miesięcy.
Leczenie kończy się m.in. przy braku poprawy po 6 miesiącach, pogorszeniu objawów, nieprowadzeniu dzienniczka, zmianach w oku (makulopatii barwnikowej), nadwrażliwości, w ciąży lub w okresie karmienia piersią.
Ostateczną decyzję o kwalifikacji podejmuje lekarz w ośrodku realizującym program na podstawie pełnych kryteriów poniżej.
Gdzie się leczyć
Ośrodki w województwie: kujawsko-pomorskie (1) · lubelskie (2) · łódzkie (2) · małopolskie (1) · mazowieckie (3) · wielkopolskie (2)
- ul. Marii Skłodowskiej-Curie 9, 85-094 Bydgoszcz
- ul. Prądnicka 35-37, 31-202 Kraków
- ul. dra Kazimierza Jaczewskiego 8, 20-090 Lublinbrak oczekujących · stan na październik 2026
- al. Kraśnicka 100, 20-718 Lublinbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Pomorska 251, 92-213 Łódźbrak oczekujących · stan na wrzesień 2026
- ul. Pabianicka 62, 93-513 Łódźbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Przybyszewskiego 49, 60-355 Poznań-Grunwaldbrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Juraszów 7-19, 60-479 Poznań-Jeżycebrak oczekujących · stan na październik 2026
Pokaż pozostałe 3 ośrodki
- Oddział neurologiczny z pododdziałem udarowymul. Poniatowskiego 26, 08-110 Siedlcebrak oczekujących · stan na październik 2026
- ul. Wołoska 137, 02-507 Warszawabrak oczekujących · stan na październik 2026
- Poradnia urologicznaul. Williama Heerleina Lindleya 4, 02-005 Warszawa
Kolejki: Narodowy Fundusz Zdrowia, Terminy leczenia (api.nfz.gov.pl); liczby podaje świadczeniodawca, miesiąc aktualizacji przy każdej pozycji. Na liście podajemy kolejkę dla przypadków stabilnych; przypadki pilne są na stronie ośrodka. Liczba oczekujących nie przesądza o terminie przyjęcia – o kwalifikacji i terminie decyduje ośrodek.
Leki w programie
Dla pacjenta w programie są bezpłatne. Który lek zastosować, decyduje lekarz.
„Streszczenie EMA” to opis leku dla pacjentów po polsku od Europejskiej Agencji Leków (PDF). Obejmuje wszystkie wskazania z rejestracji w UE – zakres w programie może być węższy.
| Substancja czynna | Leki (nazwy handlowe) |
|---|---|
| Pentozan | Elmiron (streszczenie EMA) |
Najczęstsze pytania o program B.178
Kto może być leczony w programie lekowym B.178?
Program B.178 jest przeznaczony dla osób z rozpoznaniem: śródmiąższowe zapalenie pęcherza moczowego (przewlekłe) (N30.1), które spełniają kryteria kwalifikacji z obwieszczenia Ministra Zdrowia. O kwalifikacji decyduje lekarz w ośrodku realizującym program.
Jakie leki są refundowane w programie B.178?
W programie B.178 stosuje się: pentozan. Dla pacjenta leki są bezpłatne, a o wyborze leku decyduje lekarz.
Gdzie jest realizowany program B.178?
Program B.178 realizuje 11 ośrodków w 6 województwach, m.in. w miejscowościach: Lublin, Łódź, Warszawa, Bydgoszcz, Kraków, Poznań-Grunwald. Lista ośrodków z adresami jest na tej stronie (według danych NFZ). Przez programylekowe.pl możesz się bezpłatnie zgłosić do programu.
Ile kosztuje leczenie w programie B.178?
Leczenie i leki w programie lekowym są dla pacjenta bezpłatne – finansuje je NFZ.
Od kiedy obowiązuje ta wersja programu B.178?
Treść programu na tej stronie pochodzi z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 i nie zmieniła się w kolejnych obwieszczeniach – jest aktualna w wykazie obowiązującym od 1 października 2026. Ministerstwo Zdrowia aktualizuje wykaz programów lekowych kilka razy w roku – stronę aktualizujemy po każdym nowym obwieszczeniu.
Pełna treść programu
Oficjalny tekst z obwieszczenia Ministra Zdrowia z 17.06.2026 (źródło). Numery punktów jak w dokumencie.
Kryteria kwalifikacjiKto może być leczony w programie – spełnienie kryteriów ocenia lekarz w ośrodku.
1)wiek ≥ 18 lat;
2)rozpoznanie zespołu bolesnego pęcherza/śródmiąższowego zapalenia pęcherza kategorii 2B lub wyższej wg ESSIC, przy czym ostatnia cystoskopia i badanie anatomopatologiczne (jeśli wykonywano) nie mogą być starsze niż 12 miesięcy. Nie ma możliwości kwalifikacji do programu pacjenta z glomerulacjami i nie wykonana lub prawidłową biopsja pęcherza;
3)całkowity wynik ≥ 11 według wskaźnika objawów śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary-Sant (kwestionariusz ICSI);
4)uzyskanie wyniku > 0 według kwestionariusza śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary-Sant (kwestionariusz ICSI) w przypadku każdego z komponentów (ból pęcherza moczowego, parcie na mocz, częstość oddawania moczu, nokturia) oraz wyniku ≥ 3 przynajmniej dla jednego z komponentów kwestionariusza śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary-Sant (kwestionariusz ICSI);
5)co najmniej 15 mikcji / dobę (≥ 45 mikcji w ciągu 3 kolejnych dni);
6)utrzymujący się przez co najmniej 12 miesięcy ból, ucisk lub dyskomfort miednicy, odczuwany jak mający związek z pęcherzem moczowym;
7)potwierdzony brak skuteczności leczenia fizjoterapią, modyfikacjami diety i lekami przeciwbólowymi nienarkotycznymi, przy czym leczenie trwało min 6 miesięcy;
8)wykluczenie innych jednostek chorobowych, jako przyczyn dolegliwości (ból pęcherza moczowego, parcie na mocz, częstość oddawania moczu, nokturia);
9)negatywny wywiad w kierunku: pęcherza popromiennego, pęcherza neurogennego, nowotworów układu moczowo-płciowego;
10)ujemny wynik posiewu moczu;
11)adekwatna wydolność narządowa określona na podstawie wyników badań laboratoryjnych umożliwiająca w opinii lekarza prowadzącego bezpieczne rozpoczęcie terapii;
12)brak przeciwskazań do stosowania leku zgodnie z aktualną Charakterystyką Produktu Leczniczego (ChPL);
13)nieobecność istotnych schorzeń współistniejących lub stanów klinicznych stanowiących przeciwskazanie do terapii stwierdzonych przez lekarza prowadzącego w oparciu o aktualną ChPL.
Wszystkie powyższe kryteria kwalifikacji musza być spełnione łącznie.
Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są również pacjenci wymagający kontynuacji leczenia, którzy byli leczeni dotychczas w ramach innego sposobu finansowania terapii, za wyjątkiem trwających badań klinicznych pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego.
Jakie leczenie obejmuje programWstęp programu z obwieszczenia.
Kwalifikacji do programu oraz weryfikacji skuteczności leczenia dokonuje lekarz urolog po zasięgnięciu opinii ginekologa (w przypadku kobiet) oraz w razie potrzeby specjalisty ds. leczenia bólu.
W programie finansuje się leczenie:
1)pentozanem wielosiarczanem sodowym
zgodnie ze wskazanymi w opisie programu warunkami i kryteriami.
Kryteria wyłączeniaKiedy leczenie w programie się kończy (np. brak skuteczności, przeciwwskazania).
Kryteria uniemożliwiające włączenie do programu
1)brak wyniku anatomopatologicznego biopsji pęcherza lub wynik prawidłowy dla postaci z glomerulacjami;
2)brak próby leczenia zachowawczego przez min. 6 miesięcy;
3)udokumentowany czas trwania choroby krótszy niż 12 miesięcy.
Kryteria wyłączenia z programu
1)brak poprawy po upływie 6 miesięcy po rozpoczęciu terapii: wynik bez zmian lub większa liczba punktów według kwestionariusza śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary-Sant (kwestionariusz ICSI) w porównaniu z wynikiem uzyskanym przy kwalifikacji do programu;
2)pogorszenie zarejestrowane w ciągu 2 kolejnych wizyt (zgodnie z pkt 2 - monitorowanie leczenia). Pogorszenie definiowane jest jako liczba punktów według kwestionariusza śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary-Sant (kwestionariusz ICSI) większa o ≥ 1 w porównaniu z wynikiem uzyskanym w poprzedniej wizycie;
3)zwiększenie całkowitej liczby mikcji o więcej niż 10% w 3 dniowym dzienniczku mikcyjnym (w porównaniu do wartości wyjściowej) utrzymujące się podczas 2 kolejnych wizyt monitorujących (zgodnie z pkt 2 - monitorowanie leczenia);
4)nieprowadzenie dzienniczka mikcji;
5)nadwrażliwość na pentozanu wielosiarczanu sodu lub na którąkolwiek substancję pomocniczą;
6)stwierdzenie istotnych zmian okulistycznych (rozpoznanie makulopatii barwnikowej);
7)ciąża lub karmienie piersią;
8)brak współpracy lub nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, w tym zwłaszcza dotyczących okresowych badań kontrolnych oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia ze strony świadczeniobiorcy lub jego prawnych opiekunów.
Określenie czasu leczenia w programieJak długo trwa leczenie i kiedy lekarz ocenia jego skuteczność.
Leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu– zgodnie z kryteriami wyłączenia.
DawkowanieJak podaje się leki i kiedy lekarz może zmienić dawkę.
Sposób podawania oraz ewentualne czasowe wstrzymania leczenia, prowadzone zgodnie z aktualną Charakterystyką Produktu Leczniczego (ChPL) lub przyjętą praktyką kliniczną.
Maksymalna dawka pentozanu wielosiarczanu sodu wynosi 300 mg/dobę w postaci jednej kapsułki 100 mg przyjmowanej doustnie trzy razy na dobę.
Kapsułki należy przyjmować co najmniej godzinę przed posiłkiem lub 2 godziny po posiłku, popijając wodą.
Badania i monitorowanie leczeniaJakie badania wykonuje się przy kwalifikacji i w trakcie leczenia.
Badania przy kwalifikacji
1)wywiad lekarski wraz z:
a)oceną charakterystyki bólu (lokalizacja bólu, rodzaj bólu, stopień nasilenia bólu, czynniki nasilające ból),
b)identyfikacją czynników wywołujących lub nasilających ból (w tym dietetycznych),
c)występowaniem objawów z dolnych dróg moczowych,
d)występowaniem objawów związanych z narządami miednicy mniejszej;
2)ocena nasilenia objawów według wskaźnika objawów śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary-Sant (kwestionariusz ICSI);
3)badanie fizykalne z badaniem neurourologicznym (badanie per rectum lub per vaginam);
4)badanie ogólne i bakteriologiczne moczu;
5)badanie cystoskopowe i ocena anatomopatologiczna (dopuszczalne jest badanie archiwalne nie starsze niż 12 miesięcy) i oceną wg ESSIC;
6)3 - dniowy dzienniczek mikcji (ilość, objętość, czas mikcji (data, godzina), ilość i natężenie parć naglących z lub bez nietrzymania moczu, ilość przyjmowanych płynów) - nie starszy niż 7 dni;
7)badania obrazowe zgodne z zaleceniami dla zespołu bolesnego pęcherza moczowego/śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego (minimum: badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej);
8)konsultacja kardiologiczna w przypadku pacjentów przyjmujących przewlekle leki przeciwzakrzepowe, pochodne heparyny, leki trombolityczne lub przeciwpłytkowe, w tym kwas acetylosalicylowy (ASA) lub niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), (z wyłączeniem stosowania ASA poniżej 100 mg oraz doraźnego stosowania NLPZ).
Monitorowanie leczenia
1)wywiad lekarski wraz z:
a)oceną charakterystyki bólu (lokalizacja bólu, rodzaj bólu, stopień nasilenia bólu, czynniki nasilające ból),
b)identyfikacją czynników wywołujących lub nasilających ból (w tym dietetycznych),
c)występowaniem objawów z dolnych dróg moczowych,
d)występowaniem objawów związanych z narządami miednicy mniejszej;
2)ocena nasilenia objawów według wskaźnika objawów śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary -Sant (kwestionariusz ICSI);
3)badanie fizykalne z badaniem neurourologicznym (badanie per rectum lub per vaginam);
4)badanie ogólne i bakteriologiczne moczu;
5)3 - dniowy dzienniczek mikcji (ilość, objętość, czas mikcji(data,godzina), ilość i natężenie parć naglących z lub bez nietrzymania moczu, ilość przyjmowanych płynów) - nie starszy niż 7 dni;
6)badania obrazowe zgodne z zaleceniami dla zespołu bolesnego pęcherza moczowego/śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego (minimum: badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej);
7)konsultacja okulistyczna wraz z badaniami okulistycznymi w celu wczesnego rozpoznania makulopatii barwnikowej (badanie pola widzenia, dna oka, elektroretinogram oraz angiografia fluoresceinowa);
8)konsultacja kardiologiczna w zakresie stosowania pentozanu wielosiarczanu sodowego z produktami leczniczymi wpływającymi na krzepnięcie krwi, takimi jak: leki przeciwzakrzepowe, pochodne heparyny, leki trombolityczne lub przeciwpłytkowe, w tym kwas acetylosalicylowy lub niesteroidowe leki przeciwzapalne – do decyzji lekarza prowadzącego.
Pierwsze trzy wizyty kontrolne wraz z oceną skuteczności leczenia odbywają się co 4 tygodnie.
Następnie wizyty kontrolne i ocena skuteczności leczenia odbywa się co 3 miesiące (lub wcześniej, jeżeli istnieją wskazania).
Konsultacja okulistyczna odbywa się po 6 miesiącach stosowania pentozanu wielosiarczanu sodu, a następnie kolejne wizyty co 12 miesięcy (lub wcześniej, jeżeli istnieją wskazania).
Monitorowanie programu
1)gromadzenie w dokumentacji medycznej pacjenta danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;
2)uzupełnienie danych zawartych w elektronicznym systemie monitorowania programów lekowych, dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ, z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia, w tym przekazywanie danych dotyczących wskaźników skuteczności terapii :w tym między innymi liczba punktów według kwestionariusza śródmiąższowego zapalenia pęcherza moczowego O’Leary-Sant (kwestionariusz ICSI) oraz liczba mikcji wg. dzienniczka pacjenta;
3)przekazywanie informacji sprawozdawczo-rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez NFZ.
Zgłoś się do programu B.178
Zostaw dane kontaktowe – odpowiemy e-mailem. Udział w programie jest bezpłatny.